براى مستمندان مدينه و مسافران درمانده ، تا بدين وسيله خود را از حرارت آتش جهنّم در روز رستاخيز مصون دارد . اين دو چشمه را نه كسى مىتواند بفروشد و نه هبه كند تا اينكه خداوند آن را به ارث برد و خدا بهترين وارثان است . » « 1 »
شايد دليل نامگذارى اين چشمه به « ابى نيزر » به خاطر قدردانى از تلاش مقدماتى او در حفر اين چاه بوده است . ]
( 1 )
عين الأزرق يا عين الزرقاء :
قناتى است كه مروان بن حكم در زمان معاوية آن را از قبا تا مدينه احداث كرد .
( 2 )
عينان :
يا « كوه عينين » كه به نام « جبل الرماة » نيز خوانده مىشود ، تپهء كوچك نمايانى است نزديك احد از سمت مدينه كه آبراههء قنات از ميان آن دو مىگذرد .
آرامگاه حضرت حمزه در ميان اين تپه و كوه احد قرار دارد . در اخبار غزوهء احد از « جبل عينين » نام برده شده است .
( 3 )
عينب :
( به فتح اول و سكون دوم و فتح نون ) ، در حديث آمده است كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله چراگاه گوسفندانش را از صخره تا عينب به اقطاع معقل بن سنان مزنى داد . ياقوت به نقل از نصر گفته است : نه در سرزمين مزينه و نه در حجاز ، جايى به اين نام نمىشناسم .
مىگويم : شايد صخره شكل تحريفشدهء « صحره » باشد كه به معناى زمين نرم و خاكى واقع در وسط سنگلاخ است . صحره نام زمينى است كه دشت نقيع ، از غرب آن را احاطه كرده است . . .
اگر چنين باشد ، پس صحره در پيرامون دشت نقيع ، از نواحى مدينه ، قرار داشته است .
( 4 )
عين التمر :
شهرى است نزديك انبار در غرب كوفه كه در سال 12 هجرى فتح شد و بشير بن سعد ، پدر نعمان بن بشير انصارى ، در آنجا به شهادت رسيد . بشير نخستين كودكى مسلمان بود كه در ميان انصار به دنيا آمد .
( 5 )
عين النبى صلّى اللّه عليه و آله :
در محل غار بنى حرام ، در غرب كوه سلع و در سمت راست كسى كه به سمت مساجد فتح مىرود ، قرار دارد .
هامش
( 1 ) . مستدرك الوسائل ، ج 14 ، ص 62 ؛ ياقوت ، ج 4 ، صص 175 و 176