طرف تا مكهء مكرّمه ، حدود 78 كيلومتر يا 48 ميل مىباشد ؛ و از اين رو ، به آن حج تمتع گفته مىشود كه حاجى پس از انجام عمرهء تمتع ، از احرام خارج مىشود و تا زمان احرام براى حج تمتع فرصتى پيدا مىكند تا از آنچه در هنگام احرام بر او حرام بوده ، متمتع و بهرهمند گردد ولى در دو قسم ديگر آن ، از هنگام احرام در ميقات تا پايان اعمال حج در احرام باقى مانده و بايد از محرّمات احرام اجتناب كند .
در حج قران و افراد ، حاجى موظف است پس از انجام حج ، عمرهء مفرده به جا آورد . فرق ميان اين دو ؛ يكى اين است كه از آغاز احرام ، حيوان قربانى در حج قران ، قرين و همراه حاجى است و از اين جهت حج قران ناميده شده است ولى در حج افراد همراه بردن قربانى واجب نيست و از اين رو ، حج افراد ناميده شده است كه حج افراد منفرد و جداى از عمره مفرده به جا آورده مىشود ، ديگر اينكه در حج تمتع و افراد بايد حاجى هنگام احرام تلبيه بگويد ولى در حجّ قران مىتواند به جاى آن اشعار يا تقليد انجام دهد . « 1 » ]
( 1 )
حجاز :
اقليمى است معروف كه مكه و مدينه و جدّه و طائف و تبوك و سرزمين عسير و تهامه و بيشه ، جزو آن مىباشد . در حديث آمده است : « همانا دين به مدينه مىخزد و در آنجا جمع مىشود ؛ آنگونه كه مار به سوراخ خود مىخزد و جمع مىشود و دين به حجاز پناه مىبرد ، آنسان كه بز كوهى به بالاى كوه پناهنده مىشود » .
[ حجّ اصغر :
عمرهء مفرده است ؛ چنان كه در رواياتى كه از سوى ائمهء معصومين عليهم السّلام رسيده ، از عمره به عنوان اصغر ياد شده است . « 2 » ]
[ حجّ اكبر :
از نظر محدّثان و مفسّران ، در زمان آن اختلاف است :
1 . ابن عباس ، طاووس ، مجاهد ، سعيد بن مسيّب ، ابو حنيفه ، شافعى و بعضى ديگر روز عرفه را روز حجّ اكبر مىدانند .
2 . دستهاى « يوم الحجّ الأكبر » را
هامش
( 1 ) . دروس في الفقه المقارن ، صص 477 و 478
( 2 ) . الحج في القرآن ؛ الحج الأكبر و الأصغر ، صص 420 - 418