شده بود : من محبّت على بن ابى طالب را به همهء خلايقم واجب گردانيدم « 1 » ، پس اين را از سوى من به آنها برسان .
( 1 ) در همين كتاب « 2 » - به نقل از ابن عبّاس آمده است كه : پيامبر ( ص ) فرمود : اگر همهء مردم در محبّت نسبت به على بن ابى طالب همداستان مىشدند ديگر خداوند آتش را نمىآفريد . « 3 »
( 2 ) در همين كتاب آمده است كه پيامبر اكرم ( ص ) فرمود : اى على ! اگر بندهاى خداى را چنان عبادت كند كه نوح در ميان قومش و چونان كوه احد زرى از آن او باشد كه در راه خدا انفاق كند و عمرش آن قدر بپايد كه پاى پياده هزار حج بگزارد و در پى آن ، مظلوم ، ميان صفا و مروه به قتل رسد ولى دوستى تو را در دل نداشته باشد شميم بهشت را استشمام نكند و بدان در نيايد . « 4 »
هامش
( 1 ) همان .
( 2 ) همان / 28 .
( 3 ) اربلى در كشف الغمّه 1 / 100 در تبيين اين خبر مىگويد :
« چگونگى تبيين آن چنين است كه محبّت به على ( ع ) فرع بر محبّت به پيامبر ( ص ) و تصديق اوست در هر آن چه به ارمغان آورده است ، و محبّت به پيامبر ( ص ) و تصديق او فرعى است از شناخت خداوند متعال و وحدانيت او و عمل كردن به بايدها و دورى گزيدن از نبايدهاى او و روى آوردن به كتاب و سنّت پيامبر اوست و روشن است كه اگر همهء مردم بر اين سرشت آفريده مىشدند ديگر آتشى آفريده نمىشد ، و چگونه على را دوست خواهد داشت كسى كه ناهمسو باشد با على در علم و حلم و زهد و ورع و نماز و روزه و شتافتن او به طاعت از خدا و پيشگام شدن در اين راه و روى آوردن او به كتاب خدا در حلال شمردن حلال و حرام دانستن حرام و تلاشش در راه خدا در حالى كه نيزه و شمشير براى او مىزند و به جامهاى زبر و خوراكى سفت بسنده مىكند و در محراب به عبادت مىايستد و شب را با اعمال صالح سر مىكند . اين ويژگىها را بندهاى جز او نمىتواند داشته باشد ولى او خود مىفرمايد : مرا با پاكدامنى و كوشش يارى رسانيد . او شيعهء خويش را چنين توصيف مىكند : شكمشان از گرسنگى فرو رفته است ، چشمانشان از گريه تار مىبيند » .
( 4 ) علّامهء بياضى در صراط المستقيم 2 / 49 زير همين خبر مىگويد :
« مىگويم : زيرا او مؤمن نيست و ايمان بنا به نص قرآن ، شرط وجوب پاداش است :وَ مَنْ يَعْمَلْ مِنَ الصَّالِحاتِ وَ هُوَ مُؤْمِنٌ[ طه 112 ] .