اطاعت خويش درآورد و سردمدار پادشاهى جديد شد . جانشنيان وى ، با فتوحات جديد به بسط و گسترش امپراتورى خويش پرداختند ؛ تا زمان آستياژ « 1 » كه به دست كوروش و پارسيان شكست خورد . ما در زمان مناسب از اين وقايع بهطور مفصل سخن خواهيم راند ، زيرا بر پايهى نظر هرودوت ، در سال دوم المپياد بيست و هفتم « 2 » ، سياكزار توسط مادها به پادشاهى رسيد . « 3 » كتزياس كنيدى در زمان لشكركشى كوروش « 4 » عليه برادرش اردشير مىزيسته است ؛ وى زندانى شد و چون در دانش پزشكى سرآمد بود در دربار پادشاه پذيرفته شد و در آنجا 17 سال با افتخار زندگى كرد . كتزياس - همچنان كه خود به ما مىگويد - با دقت دفاتر شاهى « 5 » را - كه پارسيان در آنها تاريخ خويش را براساس قانونى ثبت مىكردند - بررسى كرد و با سود جستن از آن ، اثر خود را نگاشت و همراه خود به يونان برد . بارى ، چنين است آنچه كه كتزياس براى ما بيان مىدارد : پس از سرنگونى امپراتورى آشور ؛ مادها تحت پادشاهى آرباس بر آسيا حكومت مىكردند . همچنان كه پيشتر گفتيم ، آرباس همان است كه سارداناپال را شكست داده بود . آرباس پس از 28 سال پادشاهى درگذشت و پسرش ماندوسس « 6 » جانشين وى شد و مدت 50 سال بر آسيا حكومت كرد . پس از اين پادشاه ، پشت در پشت ، سوسارم « 7 » سى سال ، آرتيكاس « 8 » پنجاه ، آربيان « 9 » بيست و دو و آرته « 10 » چهل سال پادشاهى كردند .
هامش
( 1 ) .( Astyage )يا « آستياگ » - « ايختوويكو » ؛ جد مادرى كوروش كبير و آخرين پادشاه ماد .
( 2 ) . هفتصد و يازدهمين سال پيش از ميلاد مسيح .
( 3 ) . اين مطلب يا ناشى از اشتباه هرودوت است يا همانگونه كه وسلينگ( Wesseling )پيش از اين خاطرنشان ساخته ، متن هرودوت در زمان ديودور ، با متنى كه اكنون در دست ماست ، متفاوت بوده است .
( 4 ) . مقصود كوروش كوچك است .
( 5 ) .( les diphtheresroyaux )؛ اين دفاتر سالنامههاى پادشاهان بودند ، مجلههايى( LesMegella )كه عزرا ( 6 ، 2 ) و استركاتب ( 2 ، 22 ؛ 6 ، 1 ؛ 10 ، 2 ) از آنها سخن مىرانند .
( 6 ) .Mandauces( 7 ) .Sosarme( 8 ) .Artycas( 9 ) .Arbiane( 10 ) .Artee