اين روايت نشان مىدهد كه خسارت هاى ناشى از جنگ مزبور ، بطور اساسى بر
ملت هاى غير مسلمان وارد مىشود . جمله " أهل شرق وغرب . آرى وأهل قبله با هم اختلاف
پيدا كنند " عبارت دقيقى است كه بيانگر كم اهميت بودن اختلاف مسلمانها است
وبه نظر مىرسد اين اختلاف نتيجة ويا تابع اختلافات أهل شرق وغرب باشد . البتة
اين نكته در جنگ جهانى آينده طبيعي خواهد بود زيرا أهداف آن جنگ مراكز
حكومت ها وكشورهاى بزرگ وپايگاه هاى نظامى آنان است وآثار آن بطور غير
مستقيم به مسلمانان نيز سرايت مىكند . برخى از روايات ما صريحاً به اين مطلب
اشاره كردهاند . أبو بصير مىگويد از امام صادق ( عليه السلام ) شنيدم كه فرمود : " اين امر ( يعنى
قيام قائم ) نخواهد بود تا دو سوم مردم از بين بروند . پرسيديم وقتي دو سوم مردم از بين رفتند پس چه
كسى باقي خواهد ماند ؟ فرمود : آيا دوست نداريد كه شما در يك سوم باقي مانده باشيد ؟ " ( 1 )
شايد خطبه أمير مؤمنان ( عليه السلام ) بيش از ساير أحاديث ، زمان وعامل اين جنگ را
مشخص مىسازد ، خطبه اى كه در آن ، تعدادى از نشانه هاى ظهور بيان شده ودو
فقره از آن به جنگ جهانى ارتباط دارد . حضرت فرمود : " آگاه باشيد اى مردم : از من آنچه
مىخواهيد بپرسيد ، پيش از آن كه فتنه وفساد شرقي همچون شتر لجام گسيخته اى كه گويا يك بار مرده
وزنده شده وافسارش رها شده ، فرا رسد وبا فتنه اى ديگر در مغرب زمين آتشى عظيم برافروخته گردد ،
فتنه اى كه آه از نهاد همگان برآورد وفرياد خونخواهى وانتقام را بالا برد . آنگاه مردى ( يا راهبى ) از أهل
نجران خارج شود وامام ( عليه السلام ) را أجابت كند . أو أول مرد نصراني است كه دعوت حضرت را لبيك گويد
وصومعة خود را تخريب وصليبش را بشكند وبه اتفاق ياران ومردم مستضعف وسواران وبا درفشهاى
هدايت به طرف " نخيله " حركت كند . ( در آن روز ) محل تجمع تمام مردم روى زمين ، منطقه اى بنام فاروق
است ( وآن منطقه اى است كه در سر راه سفر حج أمير مؤمنان ( عليه السلام ) بين برس وفرات قرار دارد ) در آن روز
هامش
( 1 ) بحار : 52 / 113 .