متعدّدى بود جايى براى پرسش آخر باقى نمىماند زيرا هيچگونه اشتباهى در كار نبود چه دستور اوّل در مورد كشتن گاوى بود كه هيچ امتيازى در آن راه نداشت و دستور دوّم در مورد گاوى بود كه از نظر سنّ امتياز و دستور سوّم در بارهء گاوى كه از لحاظ رنگ خصوصيت داشت پس در اين صورت جاى هيچگونه اشتباهى نبود .
و توبيخى كه خداوند در آخر آيات از آنان ميفرمايد دليل بر اين نيست كه چند دستور وجود داشته و آنان نافرمانى دستور اوّل را كردهاند ، زيرا كه توبيخ در برابر كوتاهى و يا تأخير انجام پس از بيان تامّ بوده است
.
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيات 72 تا 73 ]
وَ إِذْ قَتَلْتُمْ نَفْساً فَادَّارَأْتُمْ فِيها وَ اللَّهُ مُخْرِجٌ ما كُنْتُمْ تَكْتُمُونَ ( 72 ) فَقُلْنا اضْرِبُوهُ بِبَعْضِها كَذلِكَ يُحْيِ اللَّهُ الْمَوْتى وَ يُرِيكُمْ آياتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ ( 73 )
[ ترجمه ]
به ياد آوريد وقتى كه نفسى را كشتيد و يكديگر را در آن متهم كرده و نزاع برپا كرديد و خداوند رازها را كه پنهان ميداشتيد آشكار فرمود .
پس دستور داديم : پارهء از اعضاء آن گاو را بر بدن كشته زنيد تا به بينيد خداوند چگونه مردگان را زنده مىكند و قدرت كاملهء خويش را بشما آشكار مىسازد شايد كه فكر كنيد و حقيقت را دريابيد .
شرح لغات
ادّارأتم . . . - نزاع و اختلاف كرديد .
مخرج . . . - آشكار كننده .
تفسير
وَ إِذْ قَتَلْتُمْ نَفْساً . . .
- و هنگامى كه نفسى را كشتيد .
در ارتباط اين آيه بآيات گذشته و يا آيه بعدى دو احتمال است :
اوّل : اين آيه از نظر معنى تقدّم بر آيات گذشته دارد بطورى كه پرسش از موسى و جواب او بعد از جريان كشتن و اختلاف كردن است و مانند اين تقدم و تأخر در قرآن و شعر زياد ديده مىشود .