گفتار دربارهء فارس
فارس * 15 را به نام فارس بن طهومرت « 1 » نام كردهاند ، و پارسيان به دو منسوباند . چه ايشان از فرزندان اويند . وى پادشاهى دادگر و مردم دوست بود و نگهبان مردم خويش . او را ده فرزند بود : جم و شيراز و استخر و فسا ( پسا ) و جنابا و كسكر و كلواذى و قرقيسيا و عقرقوف و دارابگرد ( دارابجرد ) . به هر يك اينان ، همان شهرى را داد كه به نام و نسبت هموست .
پيش از آن ، فرزندان فارس چادرنشين بودند . گويند : پادشاهى او سيصد سال بوده است .
پيامبر « ص » فرمود : « مردم فارس از گروه مايند » انس بن مالك روايت كرده است كه : خداى ، عز و جل ، از ميان خلق خود ، گزين كرد . گزيدگان خداى ، از عرب قريشاند و از عجم پارسيان * 16 .
نيز پيامبر « ص » فرمود : « خوشبختترين مردم در پرتو اسلام ، پارسياناند . و بدبختتر [ كه نمىتوانند از آن تعليمها سودى برند ] ، عرب بهراء و تغلب * 17 .
ابن لهيعه * 18 گويد : گويند پارسيان قريش عجماند .
و در تفسير اين آيت :
وَ اذْكُرُوا إِذْ أَنْتُمْ قَلِيلٌ مُسْتَضْعَفُونَ فِي الْأَرْضِ
،
هامش
( 1 ) - ضبط مسعودى : طهومرث ، رك : جلد سوم ص 252 و ضبط ياقوت و مؤلف در جاى ديگر ، طهمورث ، رك : معجم جلد سوم ص 836 .