مشترى ، مطالبه نمىكند بايد حساب كند وخمس آن را بپردازد واگر حق مطالبه
دارد ومطالبه مىكند ومديون نمىدهد در حساب بياورد وهر وقت نقد شد خمس
آن را بدهد .
س 72 - معاملات نسيه كه وقت پرداخت ثمن ، سال بعد باشد ونيز
معاملات نقدي كه مهلت داده مىشود كه سال بعد قيمت دريافت شود وقرضى كه
وقت وصول آن ، سال ديگر است جزء ربح سال قبل ، حساب مىشود يا سال بعد ؟
وهمچنين اگر به سبب غصب وغيره نتواند تا سال بعد تصرف در ربح كند چه
صورت دارد ؟ .
ج - معاملات نسيه كه وقت أداء آن در غير سال ربح است وهمچنين ربح
مغصوب ، جزء ربح سال وصول ، محسوب است اما معامله نقدي كه مهلت مىدهد
براي سال بعد ، جزء ربح سال قبل محسوب مىشود ، پس اگر طورى است كه با
مطالبه ، وصول مىشود بايد آخر سال ، خمسش را بدهد واگر با مطالبه ، نيز ، بدهكار
نمىدهد هر وقت وصول شد خمسش را بدون انتظار گذشتن سال ، ادا نمايد
وهمچنين است حكم در قرض ربح .
س 73 - مبلغى كه به اشخاص بعنوان قرض الحسن داده مىشود اگر آن را
پس ندهند خمس به آن تعلق مىگيرد يا نه ؟ .
ج - در فرض مسأله اگر متمكن از پس گرفتن نباشد در حكم تلف است
وخمس ندارد به شرط آن كه مسامحه در مطالبه نكرده باشد .
س 74 - شخصي است كاسب مثلا مقدار يك هزار ودويست تومان ، سرمايه
نقدي دارد وهزار وهفتصد تومان نسيه در دست مردم ، وسال خمسش هم دارد فعلا
كاسب مزبور ، مىخواهد بداند كه خمس آن نسيه را از سرمايه نقد بدهد يا اين كه
خمس ، به نسيه تعلق نمىگيرد ؟ .
ج - خمس مبلغى را كه از مردم مىخواهد بايد بپردازد ، لكن واجب نيست
از نقد بدهد ومىتواند صبر كند هر وقت وصول شد وجوهاتش را بپردازد .
س 75 - شخصي مطالبات كسبى تدريجي - در ظرف شش ماه ويك سال
وكمتر وزيادتر - دارد ويقين به وصول تمام آنها ندارد ، اين شخص براي در آمد