جمعى راهب برمىخوريد كه در صومعهها از مردم كناره گرفتهاند ، متعرض آنان نشويد . كسانى نيز هستند كه به شيطان سرسپردهاند ، سر از تن آنان برگيريد . زنان و كودكان شيرخوار و پيران سالخورده را به قتل نرسانيد ، هيچ نخل و درختى را نبريد و خانهاى را ويران نسازيد . « 1 »
سپس رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله و سلم تا ثنية الوداع آنان را بدرقه كرد . هنگامى كه سپاه مسلمانان به منطقهء « مشارق » رسيد ناگهان با انبوه سپاه روم و سازوبرگ آنان ، كه بالغ بر دويست هزار تن بودند ، روبهرو شدند . ازاينرو ، مسلمانان به سمت موته تغيير مسير دادند و به نبرد با دشمن مصمّم گشتند ؛ ولى به علل و اسباب متعددى ، آثار شكست در سپاه مسلمانان پديدار شد و هرسه فرمانده به شهادت رسيدند .
از جمله عوامل شكست آنان ناآشنايى با منطقه و دورى از مركز پشتيبانى بود و از سويى ، نبرد آنان جنبهء تهاجمى داشت ؛ ولى جنگ روميان با آن تعداد انبوه ، صرفا دفاعى بود ، افزون بر اينكه در مهارت جنگى نيز با يكديگر تفاوت داشتند . سپاهيان روم از قدرتى سازمان يافته برخوردار بودند و در جنگهاى سخت شركت كرده بودند ولى شمار سپاه نوپاى مسلمانان كم و مهارت آنها اندك بود . « 2 »
رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم از كشته شدن جعفر بن ابو طالب سخت متأثر گشت و به شدّت بر او گريست و در خانهء جعفر حضور يافت و به افراد خانوادهء او تسليت گفت و فرزندانش را مورد تفقّد و دلجويى قرار داد و با آنان احساس
هامش
( 1 ) . مغازى 2 / 758 ؛ سيرهء نبوى 2 / 374 مراجعه شود .
جنگ موته در جمادى الاول سال هشتم هجرى اتفاق افتاد .
( 2 ) . سيرهء نبوى 2 / 381 .