آگاه باشيد ! اين پوست نازك تن ، طاقت آتش دوزخ را ندارد ، بنابراين به خويشتن رحم كنيد . اين حقيقت را در مصائب دنيا آزمودهايد : آيا ناراحتى يكى از خودتان را در اثر « خارى » كه به بدنش فرو مىرود و زمين خوردنى كه مختصرى او را مجروح مىسازد يا ريگهاى داغ بيابان او را رنج مىدهد ديدهايد ؟ پس چگونه است آنگاه كه در ميان دو طبقه آتش در كنار سنگهاى گداخته و قرين شيطان قرار گيرد ؟ !
آيا مىدانيد آنگاه كه مالك ( دوزخ ) بر آتش غضب كند ، آتشها بر روى هم مىغلتند و يكديگر را مىكوبند ؟ ( و شعله ها در درون هم فرو مىروند ) و آنگاه كه آتش را زجر نمايد ، ناله كنان در ميان درهاى جهنّم از اين طرف به آن طرف شعله مىكشند ! اى پير بزرگسال ! كه پيرى در وجودت رخنه كرده ، چگونه خواهى بود آنگاه كه طوقهاى آتش به گردنها انداخته شود و غلهاى جامعه به دست و گردن افتد ؟ چنان كه گوشت دستها را مىخورد . زنهار ! زنهار ! اى بندگان خدا ! خدا را به ياد آوريد در حال تندرستى پيش از آن كه بيمار شويد و در حال وسعت پيش از آنكه در تنگناى زندگى قرار گيريد ( شما در گرو اعمال خود هستيد پس ) در راه آزادى خويش پيش از آن كه درهاى آزادى بر روى شما بسته شود ، سعى و كوشش كنيد ، در دل شب چشمها را بيدار داريد و شكمها را لاغر و قدمها را به كار اندازيد و اموال را انفاق كنيد ، از جسم و تن خويشتن بگيريد و بر روان و جان خود بيفزاييد ، در اين كار بخل نورزيد كه خداوند فرموده است : « اگر خدا را يارى كنيد او شما را نصرت مىدهد و قدمهايتان را ثابت نگه مىدارد » . « 1 » و نيز فرموده است : « كيست كه به خداوند قرض دهد ؟ تا خداوند به او چند برابر عطا كند و براى او پاداش بى عيب و نقصى قرار دهد » . « 2 » ( امّا بدانيد ) درخواست يارى او از شما نه به خاطر ضعف و ناتوانى است و قرض گرفتنش از شما نه به خاطر كمبود است ، او از شما يارى خواسته در حالى كه لشكرهاى آسمان و زمين از آن اوست و عزيز و حكيم است ، درخواست قرض كرده در حالى كه گنجهاى آسمان و زمين به او تعلّق دارد و بى نياز و حميد است ( بلى اينها نه از جهت نيازى است كه او دارد ) بلكه خواسته است شما را بيازمايد كه كداميك نيكوكارتريد » . « 3 » بنابراين به اعمال نيك مبادرت ورزيد تا از همسايگان خدا در سراى او باشيد ! ( در نزد كسانى كه ) خداوند پيامبران را رفيقشان ساخته و فرشتگان را به ديدارشان فرستاده ! ( خداوند ) آن چنان اين گروه را گرامى داشته كه حتّى گوشهاى آنها صداى خفيف آتش را نمىشنوند و بدنهاشان هيچ گونه رنج و ناراحتى نمىبيند « اين فضل و مرحمت خداوند است كه به هر كس بخواهد مىدهد و خداوند داراى فضل عظيم است » . « 4 »
هامش
( 1 ) . سورهء محمّد ، آيهء 245 .
( 2 ) . سورهء بقره ، آيهء 245 .
( 3 ) . سورهء هود ، آيهء 7 .
( 4 ) . سورهء حديد ، آيهء 21 .