و به آخرتتان افزوده گردد بهتر از آن است كه از آخرتتان كم و به دنيايتان افزوده شود ، چه بسا كم شدنهايى كه سود به همراه دارد و چه افزايشهايى كه خسران و زيان به دنبال مىآورد ، دامنهء آنچه به آن مأمور شدهايد ، گستردهتر است تا آنچه از آن منع گرديدهايد ، آنچه بر شما حلال شد . . . بيشتر است از آنچه حرام گرديده ، پس كم را به خاطر زياد ترك گوييد و آنچه محدودتر است به خاطر گستردهتر رها كنيد ! روزيهايتان را ضمانت كرده و شما را به كار امر فرموده ، پس نبايد در طلب آنچه تضمين شده است ، نسبت به آنچه بر شما واجب است بيشتر كوشش كنيد ، با اين كه به خدا سوگند ، آنچنان نادانى و شك و يقين به هم آميخته كه گويى آنچه تضمين شده بر شما فرض است و آنچه واجب گرديده از شما برداشته شده ، پس به عمل مبادرت ورزيد و از فرا رسيدن ناگهانى مرگ بترسيد زيرا آنچه از « روزى » از دست رفته ، اميد بازگشت آن هست ، امّا آنچه از عمر گذشته ، اميد بازگشت آن نمىرود ، آنچه امروز از بهرهء دنيا كم شده ممكن است فردا اضافه گردد ، ولى آنچه ديروز از عمر گذشته ، امروز اميد بازگشتش نيست . اميد به آينده است و نوميدى از گذشته ، پس « آنچنان كه شايسته است از خدا بترسيد و نميريد مگر آن كه مسلمان باشيد » . « 1 »
خطبهء 115
دعايى براى طلب باران
خداوندا ! كوههاى ما از بى آبى از هم شكافته و زمين ما به صورت غبار در آمده است ، چهارپايان ما در عطشند و در خوابگاه خويش متحيّرند ، همچون زنان بچّه مرده ناله سر دادهاند و از زيادى رفت و آمد به سوى چراگاهها و آب گاهها ( و نيافتن آب و علف ) خسته شدهاند .
بار خدايا ! به نالهء گوسفندان و آتش و آه سوزناك شتران رحم فرما !
بار خدايا ! به سرگردانى آنها در راهها و ناله هاشان در خوابگاهها ترحّم فرما !
بار الها ! هنگامى بيرون آمدهايم كه خشكسالى پى در پى به ما هجوم آورده و ابرهاى به ظاهر پر باران از ما پشت كردهاند ؛ تو مايهء اميد هر بيچاره . . . و حل كنندهء مشكلات هر طلب كننده ،
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران ، آيهء 102 .