كوتاه بوده است . برخى از انديشمندان آن قصيده را شرح داده و انديشههايى را به خدمت گرفته و در بارهاش توضيحاتى دادهاند ، لكن نيازمند شرحى جامع بودند . لذا از خداوند متعال دربارهى شرح آن كمك و خير خواستم .
شيخ سليمان گويد : از بليغترين قصايد برجسته و زيبايى كه در مدح رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم سروده شده و زيباترين سخن موزون عالى كه بسيارى از آراستگىهاى چهره آن حضرت را نشان مىدهد ، قصيدهاى است كه بهسان طلاى سرخ در قالب ريخته و همچون درّ و جواهر به رشتهى نظم كشيده است . شيخ امام عارف كامل بزرگوار پژوهشگر بليغ اديب محقّق ، امام الشعراء و شاعرترين دانشمندان و بليغ فصحاء و فصيحترين حكميان ، شيخ شرف الدّين ابوعبداللَّه محمّدبن سعيد بوصيرى در قصيده همزيه مشهورهاش كه الفاظى گوارا ، معانى مناسب ، وضعى برگزيده و بىنظير دارد .
همزيه با تحريرى نو چنان است كه بر طبق آن شعرى به نظم درنيامده و به حسن و نيكويىاش كس نرسيده است .
شرحهاى فراوانى بر آن نوشته شده است . امام جوجرى دو شرح نوشته و ابنقطيع مالكى ، شمس دلجى ، شيخ ابوالفضل مالكى ، شيخ احمدبنعبدالحق سنباطى ، عارف باللَّه تعالى سيد مصطفى بكرى صديقى ، شيخ فاضل يگانه دورانش امام ابنحجر هيثمى مكّى آن را شرح كردهاند كه شرح او از همهى شروح بهتر و مفيدتر است . لكن من آن را چندان طولانى شرح كردم كه همّتهاى كوتاه از درك معانى آن ناتوانند . لذا برخى از عبارات آن را از روى شرح استاد حنفى خود برگزيده و آن را « الفتوحات الاحمدية بالمنح المحمّديه » ناميدم .
7 - هر فضيلتى كه براى حضرت رسول صلى الله عليه و آله و سلم است براى علىّبنابىطالب عليه السلام نيز ثابت است
در اين بخش ، چند بيت بُردهى بوصيرى را با شرح و توضيح مىآوريم .
يكم - بوصيرى گويد :
و كل آى أتى الرسل الكرام بها * فانّما اتصلت من نوره بهم
- هر معجزهاى كه پيامبران بزرگوار آوردهاند ، از پيوستگىِ نور پيامبر خاتم به آنها آشكار شده