استفاده نمود وآن حضرت نخستين كسى است كه از وجدان باطني وضمير
ناخود آگاه در اين راه بهره جست ، چنان كه خواهد آمد .
چند نمونه از داوريهاى آن حضرت
8 - امام باقر عليه السلام در حديثي فرمود : جوانى به اميرمؤمنان عليه السلام گفت : اين چند نفر
پدرم را با خود به سفر بردند وخود بازگشتند وپدرم باز نيامد ، از آنان حال پدر
را پرسيدم گفتند : مرده است . از مالش پرسيدم گفتند : مالي به جاى ننهاد . آنان را
نزد شريح برده وأو آنان را سوگند داد ، ومن مى دانم كه پدرم مال فراوانى را با
خود برده بود .
اميرمؤمنان عليه السلام فرمود : به خدا سوگند ، در ميان آنان حكمي كنم كه جز داود
پيامبر عليه السلام كسى پيش از من چنين حكمي نكرده است ! اى قنبر ، مأموران انتظامى
مرا خبر كن . قنبر آنان را فراخواند ، امام به هر يك از همسفران يكى از مأموران
را گماشت ، آن گاه به چهره آنان نگريسته فرمود : چه مى گوييد ؟ فكر مى كنيد من
نمى دانم چه بر سر پدر اين جوان آورده أيد ؟ اگر چنين باشد آدم ناداني خواهم
بود . سپس فرمود : آنان را از هم جدا كنيد وسرشان را بپوشانيد .
آنان را جدا كردند وهر كدام را كنار يكى از ستونهاى مسجد نگاه داشتند
وسرهاى آنان را با لباسشان پوشاندند . آن گاه كاتب خود عبيد الله بن أبي رافع را
فراخواند وفرمود : كاغذ وقلم بياور ، وخود حضرت در جاى قاضى نشست
ومردم هم برابر أو نشستند . فرمود : هر گاه من تكبير گفتم شما هم صدا به تكبير
برداريد . سپس فرمود : بيرون رويد . آن گاه يكى از متهمان را فراخواند وأو را
برابر خود نشانيد وصورتش را گشود وبه عبيد الله فرمود : اقرارها وگفته هاى اين
مرد را بنويس .
آن گاه رو به أو كرده فرمود : چه روزى با پدر اين جوان از منزل بيرون شديد ؟