بيان آيهء 72 - 73 - 74
لغت
شرك : اين كلمه در اصل همان شركت در ملك است . « يشرك » : شريك قرار دهد .
مس عذاب : عذابى كه به بدن برسد و احساس شود . فرق آن با لمس اين است كه در لمس ، ممكن است احساس نباشد . گاهى اين دو كلمه بيك معنى به كار مىروند .
اعراب
ثالِثُ ثَلاثَةٍ
: فراء گويد : اين دو كلمه را بايد بطور حتم به صورت مضاف و مضاف اليه خواند . نظير
« ثانِيَ اثْنَيْنِ إِذْ هُما فِي الْغارِ »
( توبه 40 ) به معناى يكى از سه و يكى از دو .
وَ إِنْ لَمْ يَنْتَهُوا عَمَّا يَقُولُونَ لَيَمَسَّنَّ
: اين جمله دلالت دارد بر اينكه در مثل :
« وَ لَئِنْ جِئْتَهُمْ بِآيَةٍ لَيَقُولَنَّ »
( روم 58 ) اعتماد قسم بر فعل دوم است ، زيرا اگر بر فعل اول بود ، در اينجا حذف نمىشد . در حقيقت لام اول بمنزلهء « ان » در اين جمله است : « و اللَّه ان لو فعلت لفعلت » شاعر گويد :
فاقسم ان لو التقينا و انتم * لكان لكم يوم من الشر مظلم
يعنى : سوگند ياد مىكنم كه اگر ما و شما بهم برخورد كرده بوديم ، براى شما روزى كه از شر ، تاريك بود ، فرا مىرسيد .
حذف « ان » هم جايز است . مثل « اقسمت لو جئت جئت » .
مقصود
اكنون خداوند به وصف مسيحيان پرداخته ، مىفرمايد :
- لَقَدْ كَفَرَ الَّذِينَ قالُوا إِنَّ اللَّهَ هُوَ الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ
: مذهب مسيحيان « يعقوبية » اين است كه : ذات خداوند با ذات مسيح اتحاد يافتند ، در نتيجه كالبد عيسى لاهوتى شد .