حافظ ق غ ، فاقد اين بيت است ( بيت بالا از حافظ سعيد نفيسى :
« در پيرامون اشعار و احوال حافظ » نقل شد . ) .
حافظ سعيد نفيسى : . . . بىمى و مطرب منشين - . ( چون شوم خاك ، به خاكم گذرى كن چو صبا - تا به بويت ز زمين رقص كنان برخيزم . - نقل از كتاب : « حافظ برخيز » ، معينى كرمانشاهى ، 1371 ش .
ص 12 ) .
[ تا به بويت ز . . . مصراعى است از « كمال خجندى » كه حافظ عزيز آن را تضمين فرموده و « زمين » را هم برداشته و « لحد » به جايش گذارده است . - ح - ] . . . « كمال خجندى . . . تا به بويت ز زمين رقصكنان برخيزم .
( محمد رضا تاجدينى ) كتاب آينهء حافظ و حافظ آينه ، ص 17 ، شركت انتشاراتى پاژنگ 1368 [ ه . ش ] تهران . » .
الف - ( بيت دوم غزل ) : « به ولاى تو كه گر بندهء . . . » :
حافظ قزوينى .
: - ب - : « به تَوَلّاى تو گر بندهء . . . » نسخهء 805 .
ج - حافظ ق ، غ : « . . . تو كه گر بندهء . . . » . فصيح و روان نيست .
: - د - بيت زير هم در اين غزل ، ضبط شده است :
« برنخيزم ز سر كوى تو ، تا جان دارم * ور رسد كار به جان ؛ از سر جان برخيزم . » :
جامع النسخ حافظ - ص 404 تأليف مسعود فرزاد ) .
: - ه - ( بيت آخر : روز مرگم . . . ) در بعضى از نسخ خطى يا چاپى معتبر نيامده است در صورتى كه با توجه به بافت كلام ، بيت از حافظ مىباشد و ليكن يا خود شاعر بسيار عزيز ما ، يا ديگران ، آن را به دو علّت ، كنار گذاردهاند . اول : خوشايند نبودن تكرار قافيهء « جهان » كه در مطلع ديده مىشود ، دوم : مطلوب نبودن تكرار « . . . ز سرِ جان و جهان . . . » كه در مصراع دوم بيت ششم ، وجود دارد . ( ح ) .
: - و - ( بيت هفتم : گرچه پيرم ) : « . . . در آغوشم گير . » بعض نسخ .