بعد فرمود : از گذشته سخن بگوييم .
من تعجب كردم كه مقصود ايشان ، كدام گذشته است ؟
فرمود : شما يك وقتى دربارهء دليل حدوث ماده از من مطالبى پرسيديد و پاسخ دادم ، ولى شما اشكال كرديد . سپس با همان شدت مرض ، شروع به جواب فرمود . من از حافظهء ايشان و همت والايش بسيار تعجب كردم . خيلى مرد باتقوا و زاهدى بود . چنين بزرگوارى با اين حد از زهد و تقوا و آن همه پشتكار در امر تحصيل و تحقيق ، بايد الگوى طلاب قرار بگيرد و مانند ايشان سادهزيستى و تلاش در امر تحصيل را پيشهء خود سازند » . « 1 »
گفتار بزرگان دربارهء ايشان
الف : آيت اللّه حائرى : « اجتهاد را به هر معنا تفسير كنيم آقاى خوانسارى مجتهد است و عدالت را هرگونه معنا كنيم او عادل است » . « 2 »
ب : حضرت امام خمينى ( ره ) : « ايشان تالى تلو معصوم است ، شما بايد از ملكهء عصمت ايشان سخن بگوييد » . « 3 »
ج : آيت اللّه گلپايگانى : « نظرات و فتاوى ايشان هم دقيق است و هم مطابق با احتياط » . « 4 »
د : آيت اللّه اراكى : « آيت اللّه خوانسارى ، نسخهء ثانى آيت اللّه حاج شيخ عبد الكريم حائرى است » . « 5 »
هامش
( 1 ) . مجلهء حوزهء ، مصاحبه با « آيت اللّه سيد رضى شيرازى » ، شمارهء 51 ، صص 61 - 62 .
( 2 ) . سبحانى ، « درگذشت آيت اللّه خوانسارى » ، مجلهء مكتب اسلام ، سال 24 ، شمارهء 286 ، ص 2 .
( 3 ) . به نقل از آيت اللّه شيخ محمود انصارى .
( 4 ) . به نقل از آيت اللّه شيخ على افتخارى گلپايگانى .
( 5 ) . به نقل از آيت اللّه خرازى .