است . يكى از اعلام حوزهء علميه نجف در قرن چهاردهم هجرى آيت اللّه العظمى ميرزا محمّد باقر زنجانى است كه كمتر در شرح زندگى آن فقيه فرزانه گفته شده است . اينك در آستانهء سىامين سال وفات آن بزرگمرد علم و ايمان ، با استفاده از مقالهاى كه شاگرد فرزانهاش ، فقيه هنرمند والاقدر آيت اللّه سيد مرتضى نجومى در شرححال معظم له نگاشته است ، اين نوشتار تقديم مىشود ، اميد آنكه قبول افتد و در نظر آيد .
ولادت
آيت اللّه ميرزا محمّد باقر زنجانى ، ملقب به جمال الدين « 1 » فرزند محمّد مهدى ، فرزند ميرزا احمد ، در صبحگاه يكى از شريفترين روزها - روز قدر - 23 رمضان المبارك 1312 ه . ق در زنجان زاده شد . « 2 » پدرش كه از تجّار محترم ، بسيار علاقهمند و دوستدار علما و مردى بافضيلت بود ، فرزندش را به تحصيل علوم دينى تشويق كرد . اشتياق پدر ، رغبت كامل فرزند و توفيقات الهى باعث شد تا ميرزا با جديت تمام به تحصيل پرداخت . « 3 »
تحصيلات
ايشان نخست خواندن ، نوشتن و قرائت قرآن و كتب مقدماتى را در مكتب آموخت ، سپس در حوزهء علميهء زنجان نزد استادان وقت به تحصيل ادبيات و سطوح پرداخت نخستين استادش در فنون ادب و ادبيات عرب ، برادر گرانقدرش ، خطيب توانا و شاعر و الا مرحوم شيخ محمّد حسن زنجانى متخلص به سعيد ( د . بعد 1353 ه . ق ) بود . پس از آن ، مراتب علمىاش را نزد استادان بزرگ
هامش
( 1 ) . نجومى ، كيمياى هستى ، 83 .
( 2 ) . تهرانى ، نقباء البشر ج 1 ، 226 .
( 3 ) . نجومى ، كيمياى هستى ، 83 .