عبرى قرائت مىنمود ، بهطورى كه خاخام يهود به فضلش و احاطه وى به دقايق زبان عبرى اقرار مىكرد » . « 1 »
ط ) مرزبانى هدايتگر
اين مرد والامقام ، هماره در آيينهء خيالش سعادت انسان را نظاره مىكرد . او خوشبختى و نيك فرجامى آدمى را در تبعيت از دستورات اسلام و قرآن مىدانست ، لذا با تمام وجود براى نشر حقايق آيين محمّدى مىكوشيد .
وى هماره چون نگاهبانى بيدار ، مترصد حملات بيگانگان و ايادى شيطان به حدود و مرزهاى عقيدتى بود و با نيروى استدلال و برهان ، ضعف گفتار مغرضين خاورشناس ، بابيان ، بهائيان ، مادّيان و وهابيان را برملا مىكرد . او مىخواست جانها به نور قرآن روشن شود و روحها به بوى برهان طراوت گيرد . او شمعى بود كه مىسوخت تا نورافشانى كند و خورشيدى بود كه پرتو مىافكند تا فرا راه معارف پروران قرار گيرد .
ى ) آگاهى بيكران
او براى رد و ايراد مذاهب باطل ، با صبر و پشتكار فراوان ، ابتدا كتب و نوشتههاى آنان را ساعتها و سالها مطالعه مىنمود و با همتى فتور ناپذير ، از عقايدشان آگاهى كسب مىكرد و با استفاده از معلوماتش تمام سخنان آنان را رد و پوچى ، بىاهميتى و سست بودن دلايلشان را هويدا مىنمود .
آيت اللّه نجفى مرعشى مىگويند :
« همواره كتابها در برابرش باز بود و قلم لابلاى انگشتانش و كاغذ در كنارش ؛ يا مىخواند يا مىنگاشت . از فرصتها استفاده مىكرد ، از كوشش باز نمىماند ، از مطالعه و نوشتن خسته نمىشد و اين ، سبب دانش و بينش
هامش
( 1 ) . بلاغى ، مدرسهء سيار ، مقدمه .