چنين اجازهاى از ابن زياد ، بعيد به نظر مىرسد .
همچنين كفن شدن بدن امام عليه السلام توسط غلام زُهَير - كه در گزارش ديگر الطبقات الكبرى ( الطبقة الخامسة من الصحابة ) « 1 » آمده - ، خالى از استبعاد نيست .
دفن شهدا
دفن سيّد الشهدا و يارانش به دو صورت ، گزارش شده است :
اوّل ، اين كه ايشان به صورت خارقالعاده توسط امام زين العابدين عليه السلام و با حضور پيامبر خدا صلى اللَّه عليه و آله ، امام على عليه السلام ، امام حسن عليه السلام و فرشتگان الهى دفن شده است .
اين گزارش با رواياتى هماهنگ است كه دلالت دارند امور مربوط به تجهيز و دفن امامان اهل بيت عليهم السلام ، فقط توسّط امام بعدى انجام مىشود . « 2 »
دوم ، اين كه اهل غاضريه از طايفه بنى اسد ، اجساد مطهّر شهدا را دفن كردهاند .
جمع ميان اين دو گزارش نيز بدين سان امكانپذير است كه با عنايت به خارقالعاده بودن حضور امام زين العابدين عليه السلام ، بنى اسد ، متوجّه حضور ايشان نشدهاند ، چنان كه حضور پيامبر صلى اللَّه عليه و آله و فرشتگان نيز براى آنان مشخّص نبوده است ، و يا اين كه آنان ، امام زين العابدين عليه السلام را ديدهاند ؛ ولى نشناختهاند .
روز دفن شهدا
منابع كهن ، دفن شهدا را يك روز پس از شهادت آنان ذكر كردهاند ؛ ليكن اگر مقصود ، روز يازدهم باشد - همانطور كه محدّث قمى بيان نموده - ، بعيد به نظر مىرسد كه صحيح باشد ؛ زيرا عمر بن سعد ، تمام روز يازدهم و يا تا ظهر آن را در كربلا براى
هامش
( 1 ) ر . ك : الطبقات الكبرى ( الطبقة الخامسة من الصحابة ) : ج 1 ص 485 .
( 2 ) مانند رواياتى كه مىگويند : « لا يَلِى الوَصِىَّ إلَّا الوَصِىُّ ؛ كفن و دفن نمىكند وصى را مگر وصى » ( الكافى : ج 8 ص 206 ح 250 ، الغيبة ، طوسى : ص 57 ح 52 ، بحار الأنوار : ج 53 ص 94 ح 103 )