فصل پنجم : خانهء عثمان بن عفان
ابنسعد در « الطّبقات الكبرى » سندى از گفتههاى عبيداللَّه بن عبداللَّه بن عتبة بن مسعود هذلى ثبت كرده كه بر اساس آن معلوم مىگردد : خانهء عثمان روزنهاى روبروى در خانهء محمّد رسول اللَّه صلى الله عليه و آله داشته است . همچنين اين مدرك از ابوامامة بن سهل كه :
« كنت مع عثمان في الدار و هو محصور قال و كنا ندخل مدخلا إذا دخلناه سمعتا كلام مَنْ على البلاط . . . » « 1 » روشنگر آن است كه خانهء عثمان در شرق مسجد نبى قرار داشته است . ابنشبّه با تصريح بيشتر گفته است :
« اتخذ عثمان دارالعظمى التي عند الموضع الجنائز . » « 2 » موضع جنائز كه در مجاورت شرقى ديوار خانههاى پيامبر در امتداد جنوبى آن واقع شده ، معلوم مىسازد كه محدودهء خانهء عثمان ، مقابل ركن جنوب شرقى مسجد بوده است .
در فصل توسعهء مسجد در زمان مهدى عبّاسى دانستيم كه حسن بن زيد پيشنهاد داد تا مسجد پيامبر از جهت موضع جنائز و شرق خانههاى پيامبر توسعه يابد . ولى
هامش
( 1 ) . « با عثمان ، در حالى كه در خانهاش محاصره بود ، هم منزل بودم . گفت : هرگاه وارد مىشديم - صدايى ازبلاط به گوشمان مىرسيد . » نك : جزء ثالث ، القسم الاول ، في البدريين ، ص 46
( 2 ) . « عثمان منزل بزرگى كه در محل جنازهها قرار داشت ، اتّخاذ نمود . »
نك : سمهودى ، وفاء الوفا باخبار دارالمصطفى ، ج 2 ، ص 732