در ابتداى امر تنها بر قرينههاى فراوان و قوى اعتماد مىكردم ، ولى پس از تتبع و بررسى چون در ترجيح برخى نامها بر ديگران به حسب قاعدهء مشهور ، ترجيح بدون مرجح يا ترجيح ناپسند لازم مىآمد ، پس ترجيح با قرينههاى ضعيف را بهتر از آن دانستم . لذا در برخى موارد بر قرينههاى كم و ضعيف هم اعتماد نمودم . « 1 »
در مجموع اين شيوهء نگارش گذشته از فوايد بسيارى كه بهصورت مستقيم داراست ، فوايدى نيز در لابهلاى آن نهفته است كه عبارت است از :
1 . برخى راويانى كه توثيق شدهاند و ليكن تصريح به روايات ايشان از معصوم نشده است ، در اين كتاب شناسايى و معرفى شدهاند . اين امر در شناسايى و بررسى احاديث مضمره از اين افراد بسيار مؤثر است .
2 . پس از توضيح و تعيين راويان از هر شخص ، در صورتى كه اشتباهى از جهت عدم قرار گرفتن راوى در جايگاه خودش - از نظر طبقهء رجالى - رخ داده باشد ، اين امر قابل تشخيص و بازيابى است .
3 . گاهى روايت كردن عدهء زيادى از ثقات و معروفين و غير آنها از شخص ، اين مطلب را مىرساند كه وى حسن ظاهر داشته و يا شيخ اجازه بوده و يا كثير الرواية بوده است ، و هريك از اين امور خود مىتواند براساس برخى مبانى كاشف از وثاقت يا حسن راوى باشد .
4 . با شناخت راوى و مروى عنه ، برخى اختلافات بين عالمان رجالى نيز قابل حل است و اين امر مىتواند مرجّح نظر برخى ، بر ديگران گردد .
ج ) خاتمه كتاب . مؤلف بعد از پايان متن كتاب ، فوايد دهگانه تلخيص المقال را آورده است . همچنين فوايد ششگانه نقد الرجال تفرشى را هم ذكر كرده است ، اما از آنجا كه در ذكر فوايد رجالى از اين دو كتاب ، وى حتى شمارهء فوايد را همانگونه كه در مصدر كتابش بوده ذكر كرده ، نوعى پيچيدگى و ابهام را در عناوين اين فوايد بهوجود آورده است . لذا مراجعهكننده دو فايدهء اول و دو فايدهء
هامش
( 1 ) . همان .