امام فرمود : آسمان و زمين است ، كه در آيه ( بيائيد ، چه از روى اختيار و چه با اجبار مخاطب خداوند مىباشند ) و معناى فقضاهن ، آن دو را آفريد ، مىباشد .
معناى يَومَين ، دو وقت يعنى ابتدا و انتهاى زمان خلقت است .
أوحى فى كل سماء أمرها ، اين وحى در حقيقت وحى براى تقدير امور و تدبير كارها بوده است .
و زينا السماء الدنيا بمصابيح و حفظاً ، مصابيح به معناى چراغها كه كنايه از ستارگان مىباشد و حفظاً حاكى از جلوگيرى كردن از وارد شدن شياطين به آسمان مىباشد .
ان أعرضوا ، كه مراد از ضمير واو ، قريش است و اين عبارت بر فأعرض أكثرهم عطف شده است .
مراد از الرُسُل ، پيامبرانى همچون : نوح و ابراهيم و موسى و عيسى و ديگر پيامبران عليهم السلام مىباشد .
منظور از مِن خَلفِهم ، پيامبر گرامى اسلام صلى الله عليه و آله است و معناى لو شاء ربنا لانزل ملائكه اين است كه كسى از جنس بشر ، پيامبر نباشد .
تفسير سوره حمد چيست ؟
مردى نزد امام رضا عليه السلام آمد و گفت : يا بن رسولاللَّه ! مرا از تفسير سخن خداوند ( عزّ و جل ) خبر ده ، آنجا كه ( در سورهى حمد ) مىفرمايد : « ستايش مخصوص خداوندى است كه پروردگار جهانيان است » .