چرا اقرار به يكتائى بر بندگان واجب است ؟
چنانچه فردى بگويد : چرا اقرار به يكتائى خداوند و شناختن وحدانيت او بر خلق واجب است ؟
گفته مىشود : به جهات مختلفى كه از جملهء آنها اين است كه اگر بر آنها واجب نمىشد اين اقرار و شناخت ، ممكن بود كه دو مدبر يا بيشتر براى عالم تصور كنند و اگر چنين چيزى جايز بود راه شناخت نبود و خالق حقيقى خود را از آن ديگر تميز نمىدادند ، زيرا هر انسانى نمىدانست كه كدام يك از آن دو ، خالق اوست ، و كسى را كه آفرينندهء او نيست او را اطاعت مىكرد و بر هيچ كس معلوم نبود كه كدام يك او را خلق كرده است و امر كدام را بايد بپذيرد و اطاعت نمايد ، و از منهيّات كدام نهىكننده بايد خوددارى كنند ، چرا كه امركننده و نهىكنندهء واقعى را تشخيص نمىدهند .
و از جمله علل اينكه اگر ممكن بود كه دو خدا باشد ، هيچ كدام از آن ديگر سزاوارتر به پرستش و اطاعت نبود ، و در جواز اطاعت و فرمان بردن از هر يك از آن دو شريك جواز فرمانبردارى از ديگر موجود بود و در اين جواز عدم اطاعت « اللَّه » مسلّم بود ، و آن كفر به خداست و تمامى انبياء و كتب آسمانى آنان ، و اثبات هر باطل و ترك اداء همهء حقوق و حلال دانستن تمامى محرّمات ، و تحريم همهء مباحات ، و ارتكاب كلّ معاصى و گناهان ، و بيرون شدن از جميع طاعات ، و حلال كردن هر تباهى و فساد ، و باطل نمودن هر حقّى امرى مسلم بود ، و ديگر اينكه اگر جايز باشد كه خدا را يكتا ندانيم و غير او را هم خدا بدانيم پس جايز است ابليس ادّعا كند آن خداى ديگر منم تا با تمامى احكام با خداوند تعالى معارضه كند و مردم را به سوى خود بخواند ، و در اين ، كفر عظيمتر و نفاق شديدتر خواهد بود .