مىگردد و منشأ پيدايش استخوان و رگ همين نطفه مىباشد و در صورتى كه نطفهء زن پيش از نطفهء مرد بيرون آمده و زودتر رحم وارد گردد ، فرزند به دايىها شبيه مىشود .
منشأ پيدايش مو ، پوست و گوشت اين نطفه مىباشد ، چرا كه نطفهء زن زرد و رقيق است .
و آسمان را از اين جهت آسمان ناميدهاند كه چون وَسم - يعنى معدن آب - است .
و دنيا را به خاطر آن دنيا گفتهاند كه از هر چيزى پستتر است .
و آخرت را ، آخرت خواندهاند ، زيرا در آن پاداش و ثواب مىباشد .
و جهت ناميدن آدم ، به آدم اين است كه او از صفحه روى زمين آفريده شده ، با اين توضيح كه :
خداوند متعال جبرئيل عليه السلام را برانگيخت و او را مأمور ساخت كه از روى زمين - از نواحى نرم و درشت آن - چهار نمونه خاك - خاك سفيد ، سرخ ، تيره و سياه - بياورد ، سپس به او فرمان داد كه چهار نوع آب - آب شيرين ، شور ، تلخ و بدبوى - بياورد .
بعد به او امر نمود كه آب را در خاك بريزد ، آنگاه خداوند متعال با دست قدرت خود آب را با خاك در آميخت و آن را گل ساخت و چنان اين دو با هم آميخته شدند كه نه از خاك چيزى زايد آمد كه آب بخواهد و نه از آب مقدارى ماند كه خاك نياز داشته باشد و گل ساخته شده هيكل آدم بود و خداى متعال هنگام آميختن آبها با خاك چنان نمود كه آب
پرسشهاى مردم و پاسخهاى امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 349
مساهمون: احمد قاضى زاهدى گلپايگانى
ص٣٤٩