كردار نيك نيز رفتارهاى شايستهاى است كه بر پايهء اخلاق و عقايد نيكو بنا شده است . در فرهنگ روايى ما ، نيكوكار ، كسى است كه در عقايد و اخلاق و كردار ، نيكو باشد . كسى كه اخلاق و رفتارش پسنديده باشد ، امّا اعتقادات او نادرست است ، در پيشگاه الهى پذيرفته نيست :
« إِنَّما يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ .
« 1 »
جز اين نيست كه خدا ، از خويشتنداران مىپذيرد » .
پيشواى معصوم ، در تمامِ نيكىها ، سرآمد است ؛ يعنى در اعتقاد و اخلاق و رفتار ، نيكوست .
اهل بيت عليهم السلام ، سرچشمهء خوبىها
اهل بيت عليهم السلام ، معدن خوبىها هستند و چنانچه خوبى در جايى يافت شود ، از معدنِ نيكى اهل بيت عليهم السلام ، استخراج شده است . امام صادق عليه السلام ، در حديثى ، تمامِ نيكىها را از اهل بيت عليهم السلام ، و تمامِ بدىها را از دشمنان آنان مىداند :
نَحنُ أصلُ كُلِّ خَيرٍ وَ مِن فُرُوعِنا كُلُّ بِرٍّ ، فَمِنَ البِرِّ التَّوحِيدُ وَ الصَّلاةُ والصِّيامُ وَ كَظمُ الغَيظِ والْعَفْوُ عَنِ المُسِيء وَ رَحمَةُ الْفَقِيرِ وَ تَعَهُّدُ الجارِ والإْقرارُ بِالفَضلِ لِأهلِهِ . وَ عَدُوُّنا أصلُ كُلِّ شَرٍّ وَ مِن فُرُوعِهِم كُلُّ قَبِيحٍ وَ فاحِشَةٍ . « 2 »
ما ريشهء هر خيرى هستيم و هر نيكىاى ، از شاخ و برِ ماست . از اين نيكىهاست :
يكتاپرستى ، نماز ، روزه ، فرو خوردن خشم ، گذشت از بدىكننده ، ترحّم به نيازمند ، پرداختن به كار همسايه و اقرار به فضيلتِ فضيلتمندان ؛ و دشمن ما ، ريشهء هر گونه بدىاى است و هر زشتى و پليدكارىاى ، از شاخ و بَر ايشان است .
نيكىهاى علمى و اعتقادى ، اخلاقى و عملى ، در اين روايت ، جمع شده است .
امام ، معلّم يگانهپرستى است و هر كه توحيد واقعى را مىطلبد ، بايد در مكتب اهل
هامش
( 1 ) . سورهء مائده ، آيهء 27 .
( 2 ) . الكافى ، ج 8 ، ص 242 ، ح 336 .