3 - 2 . ارزيابى احاديث
احاديث دستهء اوّل - همانطور كه اشاره شد - فراواناند و از نظر سند نيز شمارى از آنها معتبرند ؛ « 1 » ليكن دستهء دوم از احاديث ، نه فراواناند و نه از نظر سندى اعتبار دارند .
امّا حديثى كه در دستهء سوم ذكر شده ، از نظر سند ، بسيار ضعيف و مفاد ظاهرى آن نيز ، غيرقابل قبول است ؛ زيرا امكان ندارد كه امام عليه السلام چنين دستورى را صادر نمايد .
با تأمّل در اين احاديث ، در جمعبندى آنها مىتوان گفت : هر چند همانطور كه اشاره شد ، مفاد برخى از اين احاديث ، غير قابل قبول است و به طور كلّى ، جزئيات مربوط به ساز و برگ نظامى قيام مهدوى ، دليل قاطعى ندارد ، ليكن بايد پذيرفت كه همهء احاديثى كه جريان قيام مهدوى را گزارش كردهاند ، بر اين معنا اتّفاق دارند كه تنها سلاح مورد استفاده در اين قيام ، « شمشير » است ؛ امّا اين كه مقصود از به كارگيرى شمشير در اين قيام چيست ، دو احتمال مطرح شده است :
احتمال اوّل اين كه « شمشير » ، در معناى حقيقى آن به كار رفته است . در اين صورت ، اين سؤال پيش مىآيد كه چگونه مىتوان با استفاده از شمشير بر سلاحهاى پيشرفتهء مستكبران ، فائق آمد ؟
در پاسخ اين سؤال نيز احتمالات مختلفى ذكر شده ، مانند اين كه :
شمشير در قيام مهدوى ، قدرت خارق العادهاى پيدا مىكند ، چنان كه در حديثى اشاره شد كه شمشير ياران امام مهدى عليه السلام از جنس آهنهاى معمولى نيست و قدرتى دارد كه مىتواند كوه را بشكافد « 2 » ، « 3 » يا اين كه آمده است شمشيرهاى آنان ،
هامش
( 1 ) . ر . ك : ج 9 ص 99 ( قاطعيت امام عليه السلام در رويارويى با مستكبران ) .
( 2 ) . بصائر الدرجات : ص 49 ح 4 ، بحار الأنوار ، ج 57 ص 332 ح 17 .
( 3 ) . بصائر الدرجات : ص 490 ح 4 ، بحار الأنوار ، ج 57 ص 332 ح 17 .