نزديك تاجيكستان است . اين شهر در فاصلهء زيادى از شمال كابل ( پايتخت افغانستان ) و ميان قندوز در غرب و جلالآباد در شرق قرار دارد . اين شهرها در گذشته جزو مناطق خراسان بزرگ به شمار مىآمدهاند . طالقان خراسان نيز بزرگانى را پرورش داده كه نامهايشان در كتابهاى تاريخ و جغرافيا آمده است . « 1 »
ب - تعيين « طالقان » مورد نظر
با توجّه به اين كه طالقان از توابع فومن از نظر جغرافيايى در كوهپايههاى شمالى رشته كوه البرز و طالقان ميان قزوين و كرج در كوهپايههاى جنوبى همان رشته كوه و با طول جغرافيايى بسيار نزديك هم قرار دارند ، مىتوان اين دو جا را يك منطقه دانست و ده طالقان را دروازهء ورودى منطقهء اصلى طالقان از سمت شمال و گيلان دانست .
افزون بر اين ، برخى احاديث باب ، تعداد افرادى را كه از طالقان برخاستهاند ، بيست و چهار نفر و از سرداران جنگى و مردانى بزرگ خواندهاند . « 2 » كنار هم نشاندن اين دو صفت ، احتمال مقصود بودنِ ده طالقان در نزديكى فومن را دست كم تا دورهء معاصر تضعيف مىكند ؛ زيرا به گونهء متعارف ، پيدايش اين تعداد سردار جنگى در يك منطقهء كوچك ، بسى كمتر از احمال پيدايش آن در يك منطقهء بزرگ و يا شهرى پرجمعيت است كه پرورش انسانهاى بزرگى را نيز در سابقهء خود دارد .
پس از كنار نهادن اين احتمال و براى تعيين يكى از دو طالقان ايران و افغانستان ، نياز به قرينههايى در متن احاديث داريم كه تنها در دو حديث اين باب موجودند . در يك حديث ، خروج جوان حسنى را از ديلمان مىداند كه چون ندا بر
هامش
( 1 ) . گفتنى است كه در دو كتاب : مراصد الاطّلاع على أسماء الأمكنة و البقاع ( ج 2 ص 878 ) و معجم البلدان ( ج 4 ص 12 ) از جايى به نام « طايقان » در نزديكى شهر بلخ به گونهء جداگانه نام برده شده كه محتمل است مقصود ، همين طالقان باشد .
( 2 ) . ر . ك : ص 251 ح 1558 و ص 251 ح 1560 .