« وَ لَقَدْ كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُونَ .
« 1 »
و در زبور ، پس از ذكر نوشتيم كه زمين را بندگان صالحم به ارث مىبرند » .
مسئلهء مهم در فراگير شدن اسلام در جهان ، اين است كه : آيا اين امر از طريق اعجاز يا اجبار تحقّق خواهد يافت ، يا اين كه با فراهم شدن زمينههاى لازم ، جامعهء بشر ، پذيراى ارزشهاى اسلامى خواهد شد ؟
در نكتهء دوم به اين پرسش پاسخ داده مىشود .
2 . نقشِ انسان در سرنوشت خود و جهان
از نظر اسلام ، انسان ، نقش اوّل را در ساختن سرنوشت خود و جهان دارد ، چنان كه قرآن مىفرمايد :
« إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِمْ .
« 2 »
خداوند ، سرنوشت هيچ قوم [ و ملّتى ] را تغيير نمىدهد ، مگر آن كه آنان آنچه را در خودشان است ، تغيير دهند ! » .
بنا بر اين ، فراگير شدن اسلام در جهان و حاكميت ارزشهاى دينى بر جامعه ، بيش از هر چيز ، بر اراده و انتخاب مردم ، استوار است .
اگر خداوند متعال مىخواست اسلام از طريق اعجاز و اجبار ، جهانى شود ، در عصر نبوّت خاتم انبيا صلى الله عليه و آله چنين مىشد ؛ امّا اين گونه نخواسته و نمىخواهد :
« وَ لَوْ شاءَ رَبُّكَ لَآمَنَ مَنْ فِي الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعاً أَ فَأَنْتَ تُكْرِهُ النَّاسَ حَتَّى يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ .
« 3 »
و اگر پروردگار تو مىخواست ، تمام كسانى كه روى زمين هستند ، همگى
هامش
( 1 ) . انبيا : آيهء 105 .
( 2 ) . رعد : آيهء 11 .
( 3 ) . يونس : آيهء 99 .