خالى نمىماند تا اگر مؤمنان چيزى [ به دين ] افزودند ، آنان را باز گرداند و اگر كم گذاشتند ، برايشان كامل كند » . « 1 »
20 . كمال الدين - به نقل از حمزة بن حمران - : امام صادق عليه السلام فرمود : « اگر جز دو نفر در زمين نباشد ، يكى از آن دو ، حجّت است و اگر يكى از آنها برود ، حجّت مىماند [ و آن كه حجّت نيست ، مىرود ] » . « 2 »
21 . الكافى - به نقل از يونس بن يعقوب - : شنيدم كه امام صادق عليه السلام مىفرمايد : « اگر جز دو نفر در زمين نباشد ، يكى از آن دو امام خواهد بود » . « 3 »
22 . الكافى - به نقل از كرّام - : امام صادق عليه السلام فرمود : « اگر مردمِ زمين تنها دو تن باشند ، حتماً يكى از آن دو ، امام است » و فرمود : « واپسين كسى كه مىميرد ، امام است تا كسى بر خداوند عز و جل حجّت نياورد [ و اعتراض نكند ] كه او را بدون حجّت الهى ، رها كرده است » . « 4 »
23 . الكافى - به نقل از حمزهء طيّار - : امام صادق عليه السلام فرمود : « اگر [ تنها ] دو نفر بمانند ، يكى بر ديگرى حجّت است » . « 5 »
24 . كمال الدين - به نقل از صفوان بن يحيى - : شنيدم كه امام رضا عليه السلام فرمود : « زمين از
هامش
( 1 ) . الكافى : ج 1 ص 178 ح 2 ( با سند موثّق ) ، علل الشرائع : ص 200 ح 29 وص 199 ح 23 ( هر دو منبع با سند معتبر ) ، كمال الدين : ص 221 ح 6 ، بحار الأنوار : ج 23 ص 27 ح 37 .
( 2 ) . كمال الدين : ص 232 ح 38 ( با سند معتبر ) ، بحار الأنوار : ج 23 ص 43 ح 85 .
( 3 ) . الكافى : ج 1 ص 180 ح 5 ، الغيبة ، نعمانى : ص 140 ح 5 ، بصائر الدرجات : ص 487 ح 2 ، بحار الأنوار : ج 23 ص 52 ح 107 .
( 4 ) . الكافى : ج 1 ص 180 ح 3 ، الغيبة ، نعمانى : ص 140 ح 3 ، علل الشرائع : ص 196 ح 6 ، الإمامة و التبصرة : ص 161 ح 13 ، مختصر بصائر الدرجات : ص 211 ، بحار الأنوار : ج 53 ص 114 ح 20 .
( 5 ) . الكافى : ج 1 ص 179 ح 2 و 1 و ص 180 ح 4 ، كمال الدين : ص 203 ح 10 وص 230 ح 30 ( به نقل از حمزة بن حمران ) ، علل الشرائع : ص 197 ح 10 ، الإمامة و التبصرة : ص 160 ح 9 ، بصائر الدرجات : ص 487 ح 3 وص 488 ح 4 ، الغيبة ، نعمانى : ص 139 ح 2 و 1 وص 140 ح 4 ، بحار الأنوار : ج 23 ص 52 ح 108 .