تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى ) — صفحة 320

مساهمون:

ص٣٢٠
استعمالى ) از استعمال عينين ( لفظ عينين ) در دو معنا ، مگر آنكه همانا سخن تكرار ممكن نيست فايده‌اى بدهد در اين ( استعمال حقيقى بودن عينين در دو معنا ) ، پس همانا در اين ( استعمال ) الغاى قيد وحدتى است كه معتبر بوده همچنين ، به دليل ضرورى بودن اينكه همانا تثنيه در نزد او ( قائل به تفصيل ) همانا مىباشد ( تثنيه ) براى دو معنا يا دو فرد به قيد وحدت . و فرق بين اين ( تثنيه ) و بين مفرد همانا مىباشد ( فرق ) در اينكه همانا اين ( مفرد ) وضع‌شدهء براى طبيعت است و آن ( تثنيه ) وضع‌شدهء براى دو فرد از اين ( طبيعت ) يا دو معنا است ، چنان كه اين ( فرق ) روشن‌تر از آن است كه مخفى باشد . و هم و دفع : شايد تو توهّم كنى كه همانا اخبار دلالت‌كننده - بر اينكه همانا براى قرآن بطون هفت‌گانه يا هفتادگانه است - دلالت مىكنند ( اخبار ) بر واقع شدن استعمال در بيش از معناى واحد تا چه رسد از جايز بودن آن ( استعمال لفظ در بيش از معناى واحد ) . ولى همانا تو غفلت كرده‌اى از اينكه همانا دلالتى نيست براى آنها ( اخبار ) اصلا بر اينكه همانا ارادهء آنها ( بطون ) مىباشد ( ارادهء بطون ) از باب ارادهء معنا از لفظ . پس شايد آن ( ارادهء بطون ) مىباشد ( ارادهء بطون ) به صورت مستقلّ در حال استعمال در معنا نه از لفظ ، نظير وقتى كه استعمال شود ( لفظ ) در آنها ( بطون ) يا باشد مقصود از بطون ، لوازم معناى آن ( لفظى ) كه استعمال شده در آن ( معنا ) لفظ و اگرچه مىباشد فهم‌هاى ما ناتوان از درك كردن آنها ( لوازم معنا ) .

نكات دستورى و توضيح واژگان

لو تنزّلنا عن ذلك : مشاراليه « ذلك » ممتنع عقلى بودن استعمال لفظ در بيش از يك معنا مىباشد . فلا وجه للتّفصيل : يعنى اگر نگوييم كه ممتنع عقلى بوده ، ديگر وجهى براى تفصيل و فرق گذاشتن بين مفرد با تثنيه و جمع نيست .