در خواص إجاص يعنى آلو
در « مكارم الاخلاق » آمده است كه زياد عبدى مىگويد : بر حضرت رضا عليه السّلام داخل شدم ، خدمتش ظرفى از آلو بود . فرمود : حرارت من به هيجان آمده آلو حرارت را فرومىنشاند و صفرا را ساكن مىكند و خشك آن خون را ساكن مىكند . و درد سخت را علاج مىكند به اذن خدا . « 1 »
در خاصيت كمأة ( قارچ )
در « سفينة البحار » نقل شده است كه :
جناب رضا عليه السّلام از پدرانش عليهم السّلام كه رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرموده : كماة از من است كه در مائده خدا براى بنىاسرائيل فرستاد و او شفاست از براى چشم .
اطباء گفتهاند : آب كماة از بهترين دواهاست براى چشم . آب آن را به چشم بكشند ، پلكهاى چشم را قوت مىدهد روح چشم را نيز قوى مىكند . و دفع مىكند از چشم آب ريزه را . « 2 »
اختلاف در كيفيت استعمال آن است : بعضى گفتهاند مخلوط با دواى ديگر كنند و بعضى گفتهاند تنها آب او را به چشم بكشند . خلاصه بهتر اين است كه آب آن را خالص به چشم بكشند دواء است . ديدم در زمان خودمان كسى را كه نور چشم او رفته بود با آب كماة خالص چشم او خوب شد .
شيخ در « قانون » مىگويد : آب آن چشم را جلا مىدهد براى روايتى كه از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله وارد شده و براى اعتراف مسيح . بعضى اطبا گفتند : خورد كماة چشم را جلا مىدهد . « 3 »
صاحب « منتهى الارب » در لغت « كماة » مىگويد : چيزى است سفيد مانند پيه ، از زمين مىرويد . اوست شحم الارض و نيز ابو هريره گفته : از آن سه دانه يا پنج دانه گرفتم و در چشم جاريه خود آب آن را ريختم خوب شد . ( كماة ، قارچ است ) . « 4 »
بعضى گفتهاند : كماة را شق كنند آنگاه روى آتش بگذارند تا به جوش آيد ، قبل از آنكه سرد و خشك شود ، ميل را در آن بگذارند و به چشم بكشند . « 5 »
هامش
( 1 ) . « مكارم الاخلاق » ص 175 .
( 2 ) . « سفينة البحار » 4 / 260 .
( 3 ) . « سفينة البحار » 4 / 259 .
( 4 ) . « منتهى الارب » صفىپور ص 1111 ( جلد چهارم ) .
( 5 ) . « سفينة البحار » 4 / 259 .