تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3848

مساهمون:

ص٣٨٤٨

ورخش

(
varaxc
) ا . پ . آغاز كار . و نام موضعى در بلخ .

ورخوردن

(
var - xordan
) ف م . پ . واو دويم معدوله - نگريستن و دوچار شدن و روبرو گشتن و ملاقات كردن و يافتن .

ورد

(
vard
) ا . ع . مأخوذ از فارسى - گل سرخ . و گل هر درختى . و اسب گلگون يعنى ما بين كميت و اشقر . ج : ورد و وراد . و ج . ج : اوراد . و نيز ورد : مرد دلير . و زعفران . و شير بيشه . و نام قلعه‌اى . و نام شاعرى . و ابو الورد : ذكر و نره مرد .

ورد

(
verd
) ا . پ . شاگرد و مريد و تلميذ .

ورد

(
verd
) ا . پ . مأخوذ از تازى - كار هر روزى . و شغل و خدمت دايم كه پيوسته شخص بر سر آن باشد . و دعايى كه كسى همه روزه مىخواند و بر آن مداومت مىكند . و ورد زبان : چيزى را پيوسته بر زبان آوردن و گفتن .

ورد

(
verd
) ا . پ . ورود شتر بر آب ضد صدر . و ورود تب بنوبت و نوبت تب . و جزوى از قرآن مجيد . و ادعيه و جز آن كه شخص همه روزه مىخواند . يق : قرات وردى . و نيز ورد : نوبت آب . و بهرهء از آب . و گله مرغان . و گروه لشكر . ج : اوارد . و بر آب از مردم و از شتر .

ورد

(
vord
) ع . ج . ورد .

ورد

(
vorod
) ع . ج . وريد .

ور داشتن

(
var - d ctan
) ف م . پ . برداشتن و افراشتن و بلند نمودن .

وردان

(
vard n
) ا . پ . وردنه . و اطاقى كه جلو آن باز باشد .

وردان

(
vard n
) ا . ع . نام رودبارى . و نام مولايى مر آن حضرت صلى اللّه عليه و آله را . و نام مردى . و بنت وردان : جانورى سرخ رنك از جنس سوسك كه بيشتر در حمامها مىباشد . ج : بنات وردان . و سوق وردان : نام بازارى در مصر .

وردان

(
verd n
) ا . پ . دانه‌اى سخت كه بر اندام آدمى برآيد و بتازى ثؤلول گويند .

وردان

(
verd n
) پ . ج . ورد . يعنى شاگردان .

وردانه

(
vard ne
) ا . پ . وردنه و محور چرخ .

وردة

(
vardat
) ا . ع . واحد ورد يعنى يك گل و يك گل سرخ . و نيز وردة : هلاكت . يق : وقع فى وردة : در هلاكت افتاد . و نيز وردة مونث ورد : ماديان گلگون ما بين كميت و اشقر .

وردة

(
vardat
) ص . ع . عشية وردة : شامى كه افق آن سرخ باشد .

وردة

(
vordat
) ا . ع . گلگونى .

وردك

(
vardak
) ا . پ . جهاز عروس و آنچه با عروس به خانه داماد مىبرند .

وردنه

(
vardane
) ا . پ . چوبى استوانه‌اى و دو سر باريك و ميان گنده كه بدان خمير را پهن كنند و شويج و چوبه و خونه . و محور و چوبى كه چرخ بر آن مىگردد . و چوبى كه بدان خمير نان را پهن كنند نفروج و نغروج نيز گويند .

وردوك

(
varduk
) ا . پ . وردك و جهاز عروس .

وردوك

(
varduk
) و

وردوكه

(
varduke
) ا . پ . خانه‌اى كه با چوب و علف پوشيده باشند .

ورده

(
varde
) ا . پ . خانه كبوتر در سنگستان و خصوصا برج كبوترخان . و چوبى كه كبوتر بازان در دست گرفته و كبوتران را بدان پرواز مىدهند .

وردى

(
vardi
) ص . پ . مأخوذ از تازى - منسوب به گل سرخ و گلگون .

ورديج

(
vardij
) ا . پ . كرك و بلدرچين كه بتازى سلوى گويند .

ورذ

(
varz
) م . ع . ورذ فى حاجته ورذا ( از باب ضرب ) : آهستگى نمود در حاجت وى و درنگى كرد .

ورز

(
varz
) ا . پ . حاصل و فايده و منفعت و كسب . و رسم و دستور . و عادت و صنعت و حرفت . و پيشه و صنعت دباغت و كشت و زراعت و كشتكارى . و زمينى كه اطراف وى را بلند كرده و در ميان آن كشتكارى كرده باشند . و ادمان و پياپى كردن كارى . و قيمه و گوشت قيمه كرده . و رود آمو و ملك ورا رود .

ورز

(
varz
) ص . پ . ورزنده و حاصل كننده و يابنده و آموخته و آموزنده . و آگاه . و كشتكار و زارع و هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد . و آب ورز : شناور و سباح . و اخلاص ورز : كسى كه صداقت و اخلاص را آموخته باشد .

ورزاو

(
varz v
) ا . پ . گاو زراعت و گاوى كه بدان زمين را شيار كنند .

ورز رود

(
varz - rud
) ا . پ . واو دويم مجهول . رود آمو و تركستان .

ورزش

(
varzec
) پ . ح م . ورزيدن . ا . رسم و دستور و عادت و شغل و كار و عمل و محنت و سعى و كوشش و جهد . و فايده . و حاصل و منفعت . و پرهيز و اجتناب و زهد . و نيز ورزش : رياضت و حركات و اعمال مخصوصه كه براى قوت اعمال بدنى همه روزه بجاى مىآورند و مداومت دادن در هر كارى .

ورزكار

(
varz - k r
) ا . پ . كشتكار و زارع و برزگر .

ورزكن

(
varzkon
) ا . پ .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3848 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )