تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 734

مساهمون:

ص٧٣٤

پس افگند

(
pas - afgand
) ا . پ . ذخيره و اندوخته خواه از اموال دنيوى و خواه از اعمال صالحه جهت آخرت . و ميراث . و ميهن .

پس افگندن

(
pas - afgandan
) ف م . پ . چيزى براى آن عالم نگاهداشتن . و ذخيره كردن . و ميراث گذاشتن .

پساك

(
pas k
) ا . پ . بساك . مر . بساك .

پسانتن

(
pas netan
) ف م . پ . بلغت زند و پازند . افشاندن .

پس انداختن

(
pas - and xtan
) ف م . پ . عقب انداختن . و ذخيره كردن و اندوختن .

پس‌انداز

(
pas - and z
) ا . پ . ذخيره و اندوخته . و يخنى .

پس‌انديش

(
pas - andeyc
) ص . پ . عاقبت‌انديش . و آنكه در انديشهء عاقبت و انجام كارى باشد .

پسانيدن

(
pas nidan
) ف م . پ . آب دادن باغ و زراعت .

پس‌آورده

(
pas - varde
) ا . پ . ربيب و ربيبه يعنى پسر زن و دختر زن .

پس‌اوگند

(
pas - avgand
) ا . پ . پس افگند . و ذخيره و پس‌انداز .

پساوند

(
pas vand
) ا . پ . باصطلاح عروض . قافيه و رديف .

پساويدن

(
pas vidan
) ف م . پ . دست ماليدن و لمس كردن و مستى كردن .

پساهنگ

(
pas hang
) ا . پ . فوج پسين از لشكر كه بتركى چند اول گويند . و ميخ و نعل كفش . و نعل اسب .

پس‌ايست

(
pas - ist
) ا . پ . مقلد و پيرو و مريد .

پس‌آينده

(
pas - yande
) ا . پ . كسى كه از عقب مىآيد . و پيرو .

پسپاى

(
pas - p y
) ا . پ . پاى به روى پاى انداختن در نشستن مانند خياطان .

پس‌پريروز

(
pas - pari - rovz
) م ف . پ . روز پيش از پريروز .

پست

(
past
) ا و ص . پ . پائين و تحت . و فرود - ضد بلند . و كوتاه . و دون . و زمين هموار و خراب . و مردم خسيس و لئيم و دون همت و ذليل و فرومايه و خوار . و منهدم و پايمال . و ويران و مخروبه . و پست كردن : پايمال كردن و خوار نمودن و ذليل كردن ، و فرود آوردن و افشردن .

پست

(
pest
) ا . پ . هر آرد عموما و آرد گندم و جو و نخود بريان كرده خصوصا . و سويق و قاووت . و طعامى كه جوكيان هند و مرتاضان از جگر آهو و مغز بادام و مانند آن ترتيب دهند و مقدار كمى از آن خورند و تا چند روز محتاج بطعام ديگر نشوند . و پست جو : آرد جو .

پست

(
post
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - ادارهء عامى را گويند جهت رسانيدن نوشتجات و امانات . و شخصى كه آنها را مىرساند . و منازلى در عرض راه شهرها كه فاصله بفاصله بنا كرده و در آنجا اسبهاى معين جهت حمل مسافر و بار و جز آن بسته‌اند و فاصلهء اين منازل تقريبا هشت كيلومطر است . و طريقهء مسافرت با اسب پست .

پستا

(
past
) ا . پ . رفتن بر سر كارى كه از پيش داشته و ترك كرده بود . و ترتيب و ثبات و استوارى . و بىپستا : بىترتيب و بىثبات .

پستا

(
pest
) ا . پ . پسته .

پستابن

(
pest - bon
) ا . پ . درخت پسته .

پستادست

(
past - dast
) ا . پ . نسيه مقابل نقد . و پسادست .

پستان

(
past n
) پ . ج . پست يعنى مردمان پست و لئيم و فرومايه و خوار . دون همت .

پستان

(
pest n
) ا . پ . آلت غده‌اى در زنان و در ساير حيوانات شيرده كه در آن شير متشكل مىگردد و بتازى ثدى (
sady
) گويند . و جائى كه بسته فراوان باشد . و درخت سرو . و پستان مادر بريدن : حرص و شره و بىحقيقتى و حق‌ناشناسى و بىوفائى و بىحميتى داشتن . و پستان بريدن : از شير بازگرفتن . و پستان سگ : سپستان . و پستان كردن : شير دادن .

پستان‌پيش

(
pest n - peyc
) ا . پ . حلمه و دكمهء پستان .

پستانك

(
pest nak
) ا . پ . ظرف كوچكى كه داراى لوله و دكمه‌ايست شبيه بدكمهء پستان و بدان شير بكودكان دهند .

پست‌آواز

(
past - v z
) ص . پ . آنكه داراى آواز پست باشد .

پستائى

(
past i
) ا و ص . پ . مرتب و منظم و هر چيز مرتب شده .

پست‌تر

(
past - tar
) و پست‌ترين (
past - tarin
) ص . پ . پائين‌تر و پائين‌ترين . و خراب‌تر و خراب‌ترين . و خوارتر و خوارترين و ذليل‌تر و ذليل‌ترين و فرومايه‌تر و فرومايه‌ترين .

پستخانه

(
post - x ne
) ا . پ . ادارهء پست .

پست‌داشتگى

(
past - d ctagi
) ا . پ . فرود نگاهدارى .

پست‌داشته

(
past - d cte
) ص . پ . به پائين نگاهداشته .

پستر

(
pastar
) ص و م ف . پ . آخرتر . و عقب‌تر . و پسين . و آخرين . و من بعد و بعد از آن .