تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 428

مساهمون:

ص٤٢٨
و بىآميغ‌تر .

انصف

(
ansaf
) ص . ع . منصف‌تر و با دادتر .

انصفاق

(
ensef q
) م . ع . بازگشتن .

انصل

(
ansol
) ع . ج نصل (
nasl
) .

انصلات

(
ensel t
) م . ع . گذشتن در سير و سبقت نمودن يق انصلت فى سيره .

انصلاح

(
ensel h
) م . ع . اصلاح شدن و درست شدن .

انصلاع

(
ensel '
) م . ع . بالا برآمدن آفتاب يا در وسط آسمان رسيدن . يا از ابر بيرون آمدن يق انصلعت الشمس .

انصماء

(
ensem '
) م . ع . چون مهموز باشد برداشته شدن يق صماته فانصما . و چون يائى بود ريخته شدن بر چيزى يق انصمى عليه .

انصماع

(
ensem '
) م . ع . انصمع فى غضبه : رفت در غضب خود .

انصولة

(
onsulat
) ا . پ . شكوفهء نصل گياه بهمى . يا بهمى كه از گرمى خشك شده باشد . ج : اناصيل .

انصهار

(
enseh r
) م . ع . گداخته شدن .

انصياب

(
ensi b
) م . ع . فرود آمدن باران .

انصيات

(
ensi t
) م . ع . راست شدن قد يق انصات الرجل . و كذا انصات المنحنى اى استوى . و انصات فلان : برفت فلان . و انصات به الزمان : مشهور گشت . و وعى فانصات : پاسخ داد او را و روى آورد . و انصات الرجل : كلانسال گرديد آن مرد .

انصياح

(
ensi h
) م . ع . كفيده شدن . و انصاح القمر : روشن شد ماهتاب .

انصياح

(
ensi h
) م . ع . كفيدگى .

انصياخ

(
ensi x
) م . ع . به زمين فرورفتن .

انصيار

(
ensi r
) م . ع . كژ گرديدن و شكسته شدن يق انصار الشئى .

انصياع

(
ensi '
) م . ع . پراكنده شدن . و سپسا يكى برگشتن . و شتاب گذشتن يق انصاع القوم سراعا : اى مروا .

انصياغ

(
ensi q
) م . ع . آماده شدن . و در كالبد ريخته گرديدن چيزى .

انضاء

(
anz '
) ع . ج نضو (
nezv
) .

انضاء

(
enz '
) م . ع . چون واوى باشد لاغر گردانيدن . و ستور لاغر دادن به كسى . و كهنه گردانيدن جامه را . و چون يائى بودن بركشيدن شمشير . و كهنه گردانيدن جامه را .

انضاب

(
enz b
) م . ع . كشيدن چلهء كمان را تا بانگ كند - مقلوب انباض .

انضاج

(
enz j
) م . ع . پختن گوشت و جز آن را . و رسانيدن ميوه را . و باصطلاح طب صلاحيت پيدا كردن خلط فاسد جهت دفع .

انضاح

(
anz h
) ع . ج نضح (
nazah
) .

انضاح

(
enz h
) م . ع . زشت گردانيدن آبروى كسى را و آلودن يق انضح عرضه . و پرآرد شدن گرفتن دانهء كشت .

انضاد

(
anz d
) ع . ج نضد (
nazad
) . و انضاد القوم : جماعت مردم . و انضاد الرجل : اعمامه و اخواله المتقدمون فى الشرف . و انضاد الجبال : سنگهاى بر يكديگر . و انضاد السحاب : ابر برهم نشسته و بر يكديگر برآمده .

انضار

(
enz r
) م . ع . تازه روى گردانيدن . و تازه روى شدن ( لازم و متعدى ) .

انضاض

(
enz z
) م . ع . حاجت روا كردن . و اندك اندك شير خورانيدن راعى بره و بزغاله را .

انضاف

(
enz f
) م . ع . هميشه صقر خوردن . و تيز رهانيدن . و پويه دويدن شتر ماده . و پويه دوانيدن آن را .

انضال

(
enz l
) م . ع . لاغر و مانده گردانيدن .

انضباح

(
enzeb h
) م . ع . اندك برگرديدن گونهء چيزى از آتش يق ضبحت النار الشئى فانضبح .

انضباط

(
enzeb t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نظم و انتظام و ترتيب و درستى و عدم هرج و مرج . و بىانضباط ص . : هرج و مرج . و انضباط داشتن ف م . : منظم بودن و انتظام داشتن و درستى در كار داشتن .

انضة

(
anezzat
) ع . ج نضيضة (
nazizat
) .

انضجاع

(
enzej '
) م . ع . بر پهلو خوابيدن يق اضجعه فانضجع .

انضر

(
anzar
) ص . ع . تازه و آبدار . وا . زر و سيم .

انضر

(
anzor
) ع . ج نضر (
nazr
) .

انضراء

(
enzer '
) م . ع . هلاك شدن و مردن شتران يق انضرات الابل . و خشك گرديدن خرمابن و درخت و كشت يق انضرات النخلة و كذلك الشجر و البقل .

انضراج

(
enzer j
) م . ع . شكافته و گشاده گرديدن . و انضرج ما بين القوم : دورى و جدائى شد ميان قوم . و انضرج العقاب : فرود آمد عقاب بر صيد و يا گرفت صيد را در طرفى . و نيز انضراج : شكافته شدن غلاف شكوفه . و منتشر و پراكنده شدن برق از افق .

انضراح

(
enzer h
) م . ع . دور و در گوشه افتادن چيزى يق شئى منضرح .

انضفار

(
enzef r
) م . ع . بهم درپيچيدن دو رسن .