تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 411

مساهمون:

ص٤١١

انثلاغ

(
ensel q
) م . ع . رطب آوردن خرما بن يق انثلغ النخل . و انثلغ راسه : شكسته گرديد سر او .

انثلال

(
ensel l
) م . ع . ريخته شدن مردم از هر جا .

انثلام

(
ensel m
) م . ع . رخنه‌دار گرديدن خنور و شمشير و جز آن يق انثلم الاناء و السيف و نحوه .

انثماء

(
ensem '
) م . ع . شكسته گرديدن سر . يق انثماء راسه .

انثماغ

(
ensem q
) م . ع . از درخت افتادن و شكسته گرديدن رطب . و تر شدن ريش .

انثمام

(
ensem m
) م . ع . پير گرديدن . و گداختن تن و ريخته شدن بر كسى بسخن زشت يق انثم عليه بقول قبيح .

انثناء

(
ensen '
) م . ع . گشتن و دوتاه شدن . و بازگرديدن يق ثنى الشيى فانثنى .

انثى

(
ons '
) ا . ع . ماده . ج : اناث و انث و اناثى .

انثى

(
ons
) ص . ع . امراة انثى : زن كامل .

انثيال

(
ensi l
) م . ع . فروگرفتن مردم را از هر جانب .

انثيان

(
onsay ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه . دو خصيه . و دو گوش . و ا خ : بحيله و قضاعة كه دو قبيله‌اند از يمن .

انج

(
anj
) ا . پ . روى و رخسار . و گرداگرد روى . و اطراف و حوالى . و رفتن بيرون . و بركشيدن بيرون .

انجاء

(
enj '
) م . ع . رهانيدن يق انجاه الله : برهاند او را خداى و درخت بريدن . و بريدن فرمودن درخت را . و پوست بازكردن و بازگشتن ابر . و رسيده شدن ميوهء درخت يق انجت النخلة و خوى برآوردن . و آشكار كردن . و تيز دادن . و پليدى كردن . و شربت دواء فما انجاه اى ما اتامه .

انجاب

(
enj b
) م . ع . گرامى گرديدن . و فرزندان گرامى آوردن . و فرزندان بد دل زادن - از اضداد است .

انجاث

(
anj s
) ع . ج نجث (
nojs
) و (
nojos
) .

انجاح

(
enj h
) م . ع . برآمدن حاجت . و برآوردن آن را . و فيروزمند شدن يق ما افلح فلان و ما انجح . و چيره گرديدن يق انجح بك اى غلبك .

انجاد

(
anj d
) ع . ج نجد (
najd
) و (
najed
) و (
nojod
) و نجيد (
najid
) و هو طلاع انجاد : او ضابط امور است و غالب است بر معالى آنها .

انجاد

(
enj d
) م . ع . از نجد برآمدن . و بسوى نجد رفتن . المثل انجد من راى حضنا . حضن اسم جبل است . و خوى كردن . و يارى دادن . و بلند گشتن . و گشاده و بىابر گرديدن هوا . و باهل نزديك شدن مرد . و دعوت پذيرفتن . و بلند خواندن .

انجار

(
enj r
) ا . ع . بام خانه . ج : اناجير .

انجاز

(
enj z
) م . ع . روان كردن حاجت و خسته و مجروح را كشتن . و وفا كردن وعده . المثل انجز حر ما وعد . اين مثل را در وقت وفا كردن وعده گويند و گاهى وقت وفا كردن خواستن استعمال كنند .

انجاس

(
anj s
) ع . ج نجس (
najs
) و (
nejs
) و (
najas
) و (
najes
) و (
najos
) .

انجاس

(
anj s
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - پليديها و نجسيها . و انجاس اجناس شياطين : پليديهاى شياطين .

انجاس

(
enj s
) م . ع . پليد ساختن .

انجاص

(
enj s
) ا . ع . اجاص و آلو .

انجاع

(
enj '
) م . ع . اثر كردن علف در ستور و سخن و پند در مردم . و رهيدن . و شير دادن بچه را .

انجاف

(
enj f
) م . ع . دوال بر شكم و قصنيب تكه بستن تا گشنى نكند .

انجال

(
enj l
) م . ع . نجيل گذاشتن ستور را . و سبز شدن زمين .

انجالانيدن

(
anj l nidan
) ف م . پ . پر كردن و انباشتن . و سير كردن . و خوددارى كردن در تندى . و از سورت انداختن و ضبط كردن از گستاخى و خسته و مانده شدن و پند دادن و تاب دادن و پيچيدن .

انجام

(
anj m
) ا . پ . انتها و پايان و آخر و عاقبت . و ضميمه . و تتمه . و اندوه و رنج و اذيت و حزن و دلگيرى و غم . و ص . به آخر رساننده و بانتها آورنده و تعظيم انجام كلمه‌ايست كه در وقت تعظيم و كرنش گويند . و سلام سلامت انجام . سلام از روى شفقت و مهربانى . و مضمون بلاغت انجام : مكتوبى كه بعبارت ظريف و بليغ نوشته شده باشد . و ظلام انجام : تاريكى و تيرگى . و انجام جاويد پيوند . يعنى هميشه . و انجام دادن ف م . : تمام كردن و به آخر رسانيدن . و بانجام رسانيدن : به آخر رسانيدن و تمام كردن . و انجام گرفتن ف ل . : صورت گرفتن . و بپايان رسيدن . و كامل شدن . و انجام يافتن : بانتها رسيدن و تمام شدن .

انجام

(
anj m
) ع . ج نجم (
najm
) .

انجام

(
enj m
) م . ع . برآمدن و طلوع شدن . و واشدن آسمان از ابر يق انجمت السماء اياما ثم انجمت . و رفتن سرما و باران و جز آن .

انجامن

(
anj man
) ا . پ . انتهاى هر چيز .

انجاميدن

(
anj midan
) و انجانيدن