تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 365

مساهمون:

ص٣٦٥

البرز

(
alborz
) ا خ . پ . كوهى در ميان ايران و هندوستان . و نام پهلوانى . و نام قصبه‌اى در بلوك چولايخانهء خراسان .

البسة

(
albesat
) ع . ج لباس (
lab s
) .

البسه

(
albese
) ا ج . پ . - مأخوذ از تازى - پوشاكها و لباسها .

البوب

(
olbub
) ا . ع . دانهء هستهء كنار .

البومين

(
albomin
) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - باصطلاح دواسازى هر جسمى كه شبيه بسفيدهء تخم مرغ باشد و بر دو قسم است : حيوانى و نباتى .

البه

(
olbe
) ا . پ . نان خورشى كه البا نيز گويند .

الپ

(
alp
) - مأخوذ از تركى - مرد قوى و توانا . و بهادر و شجاع .

الپ ارسلان

(
alp - arsal n
) ا خ . پ . نام پادشاه دويم از سلسلهء سلجوقى كه الب ارسلان نيز گويند .

الپتكين

(
alp - takin
) ا خ . پ . نام پدر زن سبكتكين كه الب تكين (
olob - takin
) نيز گويند .

الة

(
allat
) ا . ع . نيزهء كوچك كه پيكان آن پهن باشد . ج : ال (
all
) و الال (
el l
) و گوسپند ماده . و سلاح . و همهء آلات جنگ . و چوبى كه سر آن دو شعبه باشد . و آواز آب جارى . و يك بار آلت زدن .

الة

(
ellat
) ا . ع . هيئت نالندگى و قرابت . ج : الل (
elal
) .

الة

(
ollat
) ا . ع . ماشيه‌اى كه چراگاه وى دور باشد . ج : الل (
olal
) .

الت

(
alt
) ا . ع . بهتان .

الت

(
alt
) م . ع . الته حقه التا ( از باب ضرب ) كم كرد حق او را . و الته : بازداشت و بازگردانيد او را . و الته يمينا يعنى سوگند داد او را . و منه التك بالله . و يا خواست از وى سوگند را و . الته شهادة : طلب كرد از وى شهادت را تا او را بدان قوت باشد .

التاب

(
elt b
) م . ع . لازم و واجب كردن كارى را بر كسى يق التبه عليه اذا اوجبه .

التباء

(
elteb '
) م . ع . فله خوردن بچه . و فله دوشيدن .

التباد

(
elteb d
) م . ع . در يكديگر درآمدن و برهم چفسيدن برك و بسيار برگ شدن درخت .

التباس

(
elteb s
) م . ع . پوشيدن كار بر كسى يق التبس عليه الامر اى اختلط و اشتبه و اشكل .

التباس

(
elteb s
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آشفتگى و پريشانى و تشويش . و شبهه و شك . و درهم آميختگى .

التباط

(
elteb t
) م . ع . دست و پاى بر زمين زدن شتر در رفتار . و كوشيدن . و سرگشته شدن . و اضطراب كردن . و دست و پاى فراهم آوردن اسب . و گرد گشتن . و لازم گرفتن چيزى را يق التبط القوم به اى طافوا به و لزموه .

التباك

(
elteb k
) م . ع . درهم و آميخته شدن كار .

التبان

(
elteb n
) م . ع . شير خويش را خود مكيدن .

التة

(
oltat
) ا . ع . عطيهء قليل . و سوگند دروغ . و سوگند غموس .

التتاب

(
eltet b
) م . ع . جامه پوشيدن .

التثاء

(
eltes
) م . ع . شلم چيدن يق خرجنا نلتثى .

التثاق

(
eltes q
) م . ع . تر و نمناك شدن .

التثام

(
eltes m
) دهان‌بند نهادن .

التجا

(
eltej
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پناه و نگهبانى . و درخواست و استدعا و التماس و تضرع . و التجا آوردن ف ل . : پناه آوردن . و التجا كردن : پناه گرفتن و در پناه و حمايت كسى درآمدن .

التجاء

(
eltej '
) م . ع . چون مهموز باشد پناه گرفتن . و چون يائى بود خواندن خود را بسوى غير قوم خود يق التجا الى غير قومه التجاء .

التجاء

(
eltej an
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور پناه . و از روى پناه . و از روى ناچارى و بطور ناچارى و لابدى .

التجاج

(
eltej j
) م . ع . بهم درشدن آوازها يق التجت الاصوات اى اختلطت . و درهم شدن امواج يق التج البحر اذا اختطلت امواجه .

التجاج

(
eltej j
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - لجاجت و اصرار در كارى كه وى را از آن منع مىكنند .

التجاجا

(
eltej jan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - مصرانه و بطور لجاجت .

التجام

(
eltej m
) م . ع . بىزبان شدن . و گنگ شدن .

التح

(
altah
) ص . ع . هو التح شعرا منه : او معانى بديع‌آورتر است از وى .

التحاء

(
elteh '
) م . ع . چون واوى باشد بركندن پوست از درخت . و باز كردن گوشت از استخوان و جز آن . و چون يائى بود ريش برآوردن كودك

التحاب

(
elteh b
) م . ع . به راه فراخ رفتن .

التحاج

(
elteh j
) م . ع . مشتبه گرديدن كار بر كسى يقال التحج عليه الامر . و مضطر گردانيدن .