تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 497

مساهمون:

ص٤٩٧
محل رويش نواحى غرب و مركز اروپا مىباشد و در روسيه كشت مىشود . گياه مدر مىباشد و در خيز عمومى انساج مصرف مىشود . تركيبات شيميائى و موارد مصرف آن مشابه ديژيتال ارغوانى است با اين تفاوت كه سميت و در حقيقت اثر درمانى آن كمتر مىباشد .
Code - 2084
دژيتال ( ديژيتال )
Digitalis Purpurea L .
گياهى است دو ساله ، علفى از خانواده
Scrophular iaceae
، پوشيده از تار به ارتفاع 50 سانتيمتر تا 5 / 1 متر ، ساقه استوانه‌اىشكل ، مستقيم ، قسمت پائينى آن سبز و قسمت فوقانى به رنگ سبز مات مىباشد . برگهاى قاعده داراى دمبرگ دراز ولى برگهاى قسمت فوقانى ساقه بدون دمبرگ ، دراز ، نوك‌تيز ، سطح فوقانى پهنك بدون تار يا كمى كركدار به رنگ سبز متمايل به قهوه‌اى ولى سطح تحتانى پوشيده از تار و سفيدرنگ مىباشد . گل كه معمولا در سال دوم بين ماه‌هاى خرداد و مرداد در انتهاى ساقه ظاهر مىشود به رنگ بنفش يا قرمز ارغوانى ، زيبا و داراى خالهاى قهوه‌اىرنگ مشخص و مجتمع به صورت آرايش سنبله‌اى و شبيه به زنگ يا انگشتانه و داراى 5 كاسبرگ نامساوى و 4 گلبرگ نامساوى ، 4 پرچم 2 تا بزرگ و 2 تا كوچك و ميوه كپسول و محتوى دانه‌هاى كوچك قهوه‌اىرنگ مىباشد . محل رويش گياه مزارع و زمينهاى باير و حاشيه جنگلهاى غالب نقاط اروپا به‌ويژه انگلستان و آسيا مىباشد و در امريكا و روسيه كشت مىشود .

تاريخچه :

نام علمى گياه مركب از دو واژه
Digit
و
Talis
مىباشد كه از
Digitus
لاتين به معنى انگشت و
Talis
به معنى شبيه گرفته شده و اين نامى است كه در سال 1542 فوش
Fuch
گياه‌شناس آلمانى به علت شباهت گل گياه به انگشت به گياه داده است و نام آلمانى گياه
Fingerhut
به مناسبت شكل بن گل گياه به انگشتانه خياطى به همين جهت به گياه داده شده است . سلت‌ها از آن به‌طور موضعى استفاده مىكرده‌اند . در سال 1544
Dodoens
از جوشانده آن به‌عنوان خلطآور استفاده نمود ولى به علت ايجاد مسموميت حدود نيم قرن مصرف خوراكى آن متروك گرديد . ژراد
Gerard
( 1597 ميلادى ) مىنويسد يونانىها اين گياه را نمىشناخته‌اند باوجود خاصيت پاك كنندگى كه گياه دارد هيچ‌گونه خاصيت داروئى ندارد . پاركينسون ، كوبيده شده برگ را براى خنازير ، جراحتهاى مزمن توصيه كرده است . كولپپر
Culpeper
( 1652 ميلادى ) از مخلوط شيرابه برگ‌هاى له‌شده با عسل و شكر براى پاك كردن بدن از اخلاط استفاده مىكرده . همچنين وى معتقد بوده كه گياه در صرع ، انسداد كبد و طحال موثر و بهترين دارو براى از بين بردن گال مىباشد 1 * . در سال 1775 پزشك انگليسى بيمارستان بيرمنگام به نام
Willia Withering
براى درمان بيماران مبتلا به تجمع مايع در بدن از ديژيتال استفاده نمود و پس از ده سال تجربه به اين نتيجه رسيد كه ديژيتال
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 497 | ابو القاسم سلطانى