Code - 1522
ذنب السبع
Cirsium rhizocephalum C . A Mey
گياهى است از خانواده
Compositae
كه ديوسكوريد آن را
Kirthion
ناميده و اصطفن و حنين آن را به قراسيون 1 * معرب نمودهاند وى مىنويسد قراسيون گياهى است به درازاى تا 2 متر قسمت پائين ساقه زاويهدار ، سهگوشىشكل و بالاى ساقه بدون زاويه و گرد و داراى خارهاى نرم و دور از هم مىباشد .
برگ گياه كركدار و به گاو زبان شباهت دارد ولى كوچكتر و به سفيدى مايل مىباشد و كنارههاى برگ خاردار و دو سر آنها چيزى گرد ، كركدار و بنفش رنگ وجود دارد كه وسط آنها جسمى مانند مو افراشته است . به زعم اندراس طبيب ، اهالى قرسوا 2 * ريشه اين گياه را بر عضو دردناك قرار مىدهند و درد آن تسكين مىيابد 3 * .
ابن بيطار ذيل " ذنب السبع " بهطور كامل مطالب فوق را به نقل قول از ديوسكوريد ذكر مىنمايد و به نقل از غافقى مىنويسد ريشه آن قابض و در آن لزوجت شديد است و هنگامى كه از آن خورده شود شكستگى استخوان را جبران مىكند 4 * .
ذنب السبع يا ذنب اللبوه جهت رفع ورم بىنظير است لذا نزد بربرها و اهالى زنگبار بسيار گرانقدر مىباشد ، جراحات را التيام بخشيده و درد مفاصل را تسكين مىدهد اگر ريشه تازه آن را خراش داده و رطوبتى كه از آن خارج مىشود به عضو دردناك بمالند درد آن فورا تسكين مىيابد خوردن حدود 5 گرم از ريشه و همچنين ضماد آن در شكستگى استخوان و ماليدن افشره آن در پائين افتادگى پلك چشم 5 * موثر است . خشك شده آن خواص درمانى خود را تا سه سال حفظ مىكند . براى جلوگيرى از سردرد حاصل از مصرف آن بهعنوان مصلح از تاجريزى استفاده مىكنند 6 * .
طبيعت اين گياه در تذكره اول سرد و دوم خشك ولى در مخزن الادويه اول گرم و در دوم خشك ضبط شده است .
( 1 * ) - در جامع مفردات قرسون
( 2 * ) - در جامع مفردات قوسا
( 3 * ) - ترجمه از دياسقوريدوس م - 4 ش 98 ص 351
( 4 * ) - جامع مفردات ج 2 ، ص 125
( 5 * ) - اصل استرخاء جفن ، سقوط جنين ، پائين افتادگى پلك فوقانى چشم ،
Ptosis , Blepharoptosis
،
Lapus palpeprae superioris
( 6 * ) - تلخيص از اختيارات 180 ، تذكره 163 ، تحفه 122 ، مخزن 282