صاحب مخزن نيز ذيل عشرق ترجمه كاملى از نوشته ديوسكوريد تحت عنوان
Kirkaias
را با ذكر نام وى ارائه داده و طبيعت آن را خشك و گرم ذكر نموده است 9 * .
( 1 * ) - اين واژه در نسخههاى ديگر دياسقوريدوس به صور قيزقا ، قرقا در الحاوى قيرقيا در جامع مفردات قرفا و در مخزن قرحا آمده است .
( 2 * ) - در نسخههاى ديگر دياسقوريدوس به صورت درقا آمده است
( 3 * ) - اصل 6 قوطولى : هر قوطولى مساوى است با 17 اوقيه و هراوقيه معادل 5 / 7 مثقال و هر مثقال - 5 گرم اندى
( 4 * ) - تت دياسقوريدوس م - 3 ش 114 ص 292
( 5 * ) - تت الحاوى ج 21 ص 312
( 6 * ) - عشرق ، سناى عريض الورق ، سناى مكى
Cassia tora L .
( 7 * ) - تت صيدنه عپ 267
( 8 * ) - از جامع مفردات ابن بيطار ج 3 ص 123
( 9 * ) - مخزن الادويه 392
Code - 1517
كنگل
Cirsium arvense ( L . ) Scop
گياهى است پايا ، علفى ، ساقه افراشته شياردار به بلندى تا 5 / 1 متر از خانواده
Compositae
، قسمت بالاى ساقه پرشاخه ، برگها داراى بريدگى عميق دندانهدار كه نوك هر دندانه به خارى ختم شده و تيز مىباشد .
سطح زير برگ كركدار است . گلها لولهاى به رنگ ارغوانى ، بعضى از آنها داراى پرچم و برخى فقط داراى مادگى مىباشند . گياه بهعنوان علف هرز سمج براى مزارع بسيار زيانآور است زيرا به سهولت حتى با ماندن جزئى از ريشه پس از شخم زدن ، گياه جديدى به وجود مىآيد گياه در اروپا ، هند ، چين و ايران رويش دارد محل رويش آن در ايران اطراف تهران ، كرج ، اشكور گيلان ، اراك ، اصفهان ، لرستان و ازنا مىباشد . در اشكور گيلان كنگل ناميده مىشود همچنين به اسامى كنگر هرز و انگنار صحرائى در كتب آمده است . نوش گياه زياد است .
تركيبات شيميائى :
گياه داراى گلوكزيدى به نام تىلياسين
Tiliacine
يك گلوكزيد مولد اسيد سيانيدريك ، آلكالوئيد و اسانس است . خاكستر گياه داراى آهك و سيليس است .
كولپپر در كتاب خود فقط از آن نام برده و آن را
Way thistle
ناميده است .
براى گياه اثرات مدر ، مشهى و ضد بيماريهاى پوستى ، تببر قائل شدهاند . ريشه داراى اثر مقوى مىباشد .