و كرى گوش مىآورد . . . ( تت تذكره 278 ) . . . بالادن و مورد براى جبر [ جااندازى استخوان ،
[ Reduction
و كسر و ضربه و حركت استخوان از مفصل . . . ( تحفه 228 و مخزن 51 ) .
امروزه در طب عوام در ليبى و سوريه از سرشاخهها به عنوان ضدعفونىكننده در اسهال مصرف مىشود همچنين در هموروئيد ، برونشيت ، پاراللزى و از تمامى قسمتها براى گزش مار مورد استفاده قرار مىگيرد .
Code - 230
ختمى ( بازار تهران )
Alcea digitata ( Boiss ) Alef
در بازار تهران ، عطاريها دو گياه
Alcea digitata ( Boiss ) Alef
و
Alcea lavatriflora ( DC . ) Boiss
به نام ختمى به جاى
Althea officinalis L
كه گونه اصلى داروئى است عرضه مىگردد . گل و ريشه ختمى به عنوان لينتبخش و مدر مصرف داخلى و به عنوان شستشودهنده و ضدعفونىكننده جهت التيام بخش زخمها و جراحات پوستى مصرف سنتى فراوان دارد . ( گياهان سنتى جلد اول 72 )
Code - 233
خطمى برى
Alcea rosea L
قبل از ورود به مطلب چند سطرى از نظريه قدما راجع به خانواده گياه و تقسيمبندى آن شرح داده مىشود .
ديوسكوريد اين خانواده را ملوخيا ، رازى ملوكيه و خبازى و پزشكان بعدى نيز خبازى ناميدهاند كه به پارسى آن را تيره پنيركيان مىناميم . قدما اين خانواده را به دو دسته بستانى و برى تقسيم نمودهاند .
الف : نوع بستانى :
نوع بستانى گياهى است كه آن را ملوخيا يا ملوكيه ناميدهاند به انگليسى آن را
Jew's mallow
و به فرانسوى
Mauve des juifes
مىنامند و نام علمى آن
Corchorus olitorius L
مىباشد امروزه اين گياه را در تيره زيرفون قرار دادهاند .
ب : انواع برى كه آنها را ملوخيا برى ، ملوكيه برى و خبازى برى ناميدهاند و اين اسامى به گياهان زير اطلاق شده است .
1 - گياهى كه ديوسكوريد آن را ملوخى و ديگران خبازى برى ناميدهاند كه همان پنيرك يا
Malva silvestris
مىباشد .
2 - خطمى
Althaea officinalis L
كه ديوسكوريد آن را " الثاا " ناميده و مىنويسد كه آن نوعى ملوخياى برى است و يا به قول ابو ريحان " خطمى نوع من الخبازى البرى " ( صيدنه عز ش 376 ) .
3 - خطمى برى
Alcea rosea L
كه گياه مورد بحث است و ديوسكوريد آن را " القاا " ناميده و ذيل اين ماده مىنويسد : نوعى ملوخياى برى است . برگهاى آن منقسم و شبيه به گياه ايارابوطانى
Verbena supina ] [ L
و داراى سه يا چهار شاخه و پوست آن شبيه به پوست قنب ، گلهاى آن كوچك شبيه به گل سرخ و