تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 339

مساهمون:

ص٣٣٩
( 4 * ) - منظور از چهارم يعنى سمى است ( 5 * ) - مخزن 241
Code - 863 , 864 , 865
بوكو
Barosma betulina Bartl
نام بوكو به برگ‌هاى درختچه‌اى كوچك انواعى از باروسما از خانواده
Rutaceae
داده شده كه به مصارف درمانى مىرسد و از زمانهاى بسيار دور بوميان نامى بيا و به‌طور كلى افريقاى جنوبى و كاپ در بيماريهاى دستگاه ادرارى و تناسلى از آن استفاده مىكرده‌اند از بين اين انواع به ترتيب اهميت از
B . crenulata ( L . ) Hook , Willd B . serratifolia , Barosma betulina Bartl
مىتوان نام برد كه به طور وحشى در افريقاى جنوبى رويش دارند . برگ‌هاى اين درختچه متقابل يا متناوب ، ضخيم ، چرم‌مانند ، به رنگ سبز مايل به زرد و خوش‌بو با عطر نعناع مىباشند و در سطح فوقانى پهنك برگ‌ها نقاط كوچكى وجود دارد كه محل ذخيره اسانس مىباشد شكل برگ‌هاى گياه اول مانند برگ شمشاد به درازاى 5 / 1 تا 2 سانتيمتر ولى انتهاى آنها نوك‌تيز مىباشند و برگ‌هاى
B . crenulata
در كناره دندانه‌دار مىباشند . گل‌ها به رنگ سفيد يا صورتى و ميوه به شكل كپسول و حاوى دانه‌هاى دراز به رنگ سياه و شفاف مىباشد . قسمت مورد مصرف در پزشكى برگ‌هاى اين گياهان مىباشند كه آنها را هنگام گل دادن و زمان تشكيل ميوه چيده و خشك مىنمايند .

تركيبات شيميائى :

برگ‌ها حدود 8 ، 1 درصد اسانس دارند اين اسانس را
Bukku , Buchu
مىنامند حدود 30 درصد اسانس از ديوس فنل
Diosphenol
يا
Buchu camphor
و بقيه از ليمونن
Limonene
، دىپانتن
Dipenten
، ئرپى نئول ،
P - cymol
و مانتون تشكيل شده است . علاوه بر اسانس برگ‌ها حاوى تانن ، رزين ، موسيلاژ و فلاونوئيدهاى
Rutin
، ديوسمين
Diosmin
و
Quercitin
و هسپريدين
Hesperidin
مىباشد هسپريدين شبيه به ويتامين
P
عمل مىنمايد و در اثر هيدروليز به گلوكز و هسپرتول
Hespertol
تجزيه مىشود .

خواص درمانى :

بوكو مدر و آنتىسپتيك دستگاه ادرارى تناسلى و ضد رماتيسم مىباشد و در مقايسه با برگ انگور خرس
Uva ursi
قويتر عمل مىنمايد .

موارد مصرف درمانى :

از بوكو در درمان عفونتهاى دستگاه ادرارى تناسلى نظير سيستيت ، اورتريت يا التهاب پيشابراه ، التهاب پيشابراه ناشى از ميكروب سوزاك ، آماس پروستات ، آماس لگنچه كليه و بويژه در مواردى كه ادرار با سوزش همراه باشد و لكوره استفاده مىشود . در سيستيت مخلوط آن با برگ انگور خرس ، سطراطيوطس
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 339 | ابو القاسم سلطانى