تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 165

مساهمون:

ص١٦٥

* لاله

[ مشخصات ]

گياهى است پايا از تيره سوسنيها كه داراى پياز مىباشد و برگهايش طويل است و ساقه گل دهنده از وسط برگها خارج مىشود . در حدود 50 گونه از اين گياه شناخته شده است . توضيح : طبق تحقيق كازيميرسكى نزد ايرانيان بطور كلى هر گلى كه كاسبرگهاى آن به رنگ خون و وسط آن سياه باشد به نام لاله
TULIPE
و شقايق ناميده مىشود ولى غالبا
TULIPE

را اختصاصا شقايق النعان ناميده‌اند . « 2 » لاله نعمانى اسم فارسى است . برگ آن شبيه به برگ زنبق و از سه چهار تا نُه عدد مىشود . گل آن مانند شقايق و بزرگتر و بيخ آن مانند پياز و به اندازه فندق كشيده است . مزاج آن گرم و تر با رطوبت زياد و حرارت كم ، مفرح و مسكر ، خواب‌آور ، اشتهاآور ، هاضم ، محرك باه و سرخ كننده صورت است مقدار خوراكش از يك تا دو درم است . « 3 »

* لاله سرنگون

لاله سرنگون اسم فارسى نباتى است كه در باغها قلمه مىزنند و پياز دارد كه اگر پياز آن را با چَكتى دنبه مساوى كوفته با آب بجوشانند تا آب سوخته ، روغن بماند ، طلاى آن نافع سياتيك است . « 1 » در شيراز گلى هست كه مىگريد و اشك مىريزد و به فارسى گل سرنگون ، لاله واژگون ، اشك خونين و لاله احمر مىنامند و عربى نوعى از آن اكليل الملك است . لاله سرنگون در كوههاى بختيارى ، قصر شيرين ، صحنه ، كردستان ، شمال غربى و جنوب غربى مىرويد و تاكنون شصت نوع از آن شناخته شده است .

هامش
( 2 ) - فرهنگ فارسى ، دكتر معين ، ج 3 ، ص 3527 .
( 3 ) - تحفه حكيم ، ص 227 ؛ محيط اعظم ، ج 4 ، ص 4 ؛ قرابادين كبير ، ص 373 .
( 1 ) - محيط اعظم ، ج 4 ، ص 4 .