دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 349

مزاج : در اول سرد و در دوم خشك است . آرايش : حنا و آب كندس را بر موى بمالند موى را سرخ رنگ مىكند . خاصيت : داراى نوعى گدازندگى و گيرندگى است خشك كند و آزار نمىرساند و تحليل مىبرد و باد شكن است و دهانه رگها را باز مىكند روغن حنا بسيار گرمى بخش و نرم كننده است . دمل و جوش : آب‌پز حنا در علاج ورم گرم و بلغمى و ورم پره بينى مفيد است كه مىخشكاند . زخم و قرحه : آب‌پز حنا را بر سوختگى پاشنه بمالند مفيد است . گويند در معالجه زخم كار خون سياوشان را مىكند و براى معالجه استخوان شكسته حناى تنها يا داخل مرهم موم و روغن گل قيروطى سودمند آيد . مفاصل : درد پىها را تسكين دهد . در مرهم فالج و كشيدگى وارد است روغن حنا خستگى را از بين مىبرد پىها را نرمش بخشد و در شكستگى استخوان مفيد است . سر : حنا و سركه را بر پيشانى مالند سردرد تسكين يابد حنا و سركه در علاج زخم دهان و جوشهاى زبان و اطراف زبان مفيد است . سينه : داروى ورم داخلى حجاب شوصه است و در مرهم خناق وارد است . درد زهدان را دوا است . « 1 » خوراك آن تا نيم مثقال مىباشد خوراك حنا دافع گرمى معده است خوراك و ضماد حنا 1 مثقال عناب 4 مثقال و گشنيز 2 مثقال نافع يرقان است . « 2 » غرغره و دهان‌شويه با آب جوشانده حنا براى رفع جوشهاى دهان . حنا درختچه‌اى است كه بلنديش تا دو متر مىرسد برگهايش شبيه به برگ انار گلهايش سفيد و معطر و به شكل خوشه ، برگهاى آن را نرم مىسايند و به شكل گرد در