در درجه سوم است آن را دو نوع گفته است يك نوع شيرازى كه به آن ماهيلو گويند و نوع دوم پرسياوشان است كه رنگ آن قرمز مايل به زرد است برگ آن سبز و كوچك است گل آن زرد و كوچك است بوته آن يك وجب است و بر روى سنگها روييده مىشود نوعى از آن به رنگ طلايى است كه خوشبو مىباشد اين نوع در ارمنستان مىرويد .
e . m . holmes
اين نوع را در
herbarium
موزه گياهى لندن ديد كه بنام :
dionysia diapensiae folia boiss
بود .
اين را
kotschy
براى حماما نوشته و بيان كرده كه اين گياه بر سنگها روييده مىشود و اين قول مطابق گفته حاجى زين العطار مىباشد .
حماما بطور ضماد بر زخمها و محل گزيدگى عقرب گذاشته مىشود مصرف خوراكى آن مسكن است و عمل طحال و جگر را زياد مىكند براى درد مفاصل و سده رحم نيز مفيد است .
مقدار خوراك : دو درهم اين بوته يك ريزين قهوهاى رنگ كمرنگ دارد .
ذائقه :
ابتدا شور و تيز و ترش است و بعد تلخ مىشود در تخم آن 24 درصد
ether
با روغن زرد وجود دارد كه از آن
fatty asid
بعد از ساختن صابون بوجود مىآيد و از تخم آن با تجزيه آمونياك بعد از جدا كردن
albuminoids
در بوته آن 4 / 16 درصد مواد معدنى است و در تخم آن 1 / 11 درصد مواد معدنى است . « 1 » برگ آن سبز و شاخه و گل آن قرمز و زرد است خوشبو و تند مزه است . محل رويش آن : در آب مىباشد داراى انواع مختلف مىباشد . مزاج : گرم و خشك در درجه چهارم ، كسل كننده و درد سرآور مىباشد .
هامش
( 1 ) - فارماكوگرافيا ، ج 2 ، ص 340 .