بولاغ اوتى خون را تصفيه مىكند ( هر روز يك فنجان آب بولاغ اوتى تمام سموم بدن را دفع مىكند ) ، مدر ، محرك ، اشتهاآور و تببر است . اين گياه را در مورد برونشيتهاى مزمن ، تبهاى مزمن ، اسكوربوت ، نورالژى ، دندان درد و ريزش مو توصيه كردهاند . آب اين گياه در رفع جوشهاى پوست و آكنه تأثير عجيبى دارد . « 4 » فارسى : علف چشمه ، آب تره ، بولاغ اوتى ، عربى : حرف الماء ، قرهالعين . موقع برداشت محصول زمانى است كه گياه داراى گل باشد . قسمت مورد استفاده گياه ، تمام اندام آن به حالت تازه است . بولاغ اوتى گياهى است علفى و پايا كه در چشمهها ، مجارى باريك آبها و نواحى مردابى مىرويد . از ساقههاى خوابيده آن كه عموما ضخيم و گوشتدار است ، جابجا ريشههاى كوچك و سفيد رنگ به صورت شبكهاى خارج مىشود كه ارتباط آنها را در نقاط مختلف به زمين باعث مىگردد . اين گياه در جريانهاى ملايم آب زلال زندگى مىكند و در تمام مدت تابستان نيز گل دارد . پراكندگى آن به صورتى است كه در همه نواحى مشابه تا ارتفاعات 2000 مترى يافت مىشود . طول ساقه آن به تناسب شرايط محيط زندگى تفاوت مىكند به طورى كه در جريانهاى آب كم عمق ، ساقهاش كوتاه ولى در جريانهاى آب نسبتا عميق كه زلال نيز مىباشد ، از 2 متر هم تجاوز مىنمايد . پرورش آن در همه نواحى معمول است چون به حالت خام در سالاد و يا مانند سبزى خوردن با اغذيه مصرف مىشود و چون طعم تند ملايم و مطبوع دارد و از سبزيهاى مفيد نيز به شمار مىآيد ، بيش از انواع ديگر مورد توجه است . موقع برداشت محصول ، زمانى است كه گياه داراى گل باشد زيرا فقط در اين موقع است كه گياه داراى حداكثر اسانس مىباشد .
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 498
مساهمون: مصطفى النوراني الاردبيلي
ص٤٩٨
علف چشمه داراى آهن ، يد ( به مقدار 05 % ) ، منگنز ، كلسيم ، يك گلوكزيد گوگرددار و محلول در آب به نام گلوكوناستورتين
GLUCONASTURTINE
يا
هامش
( 4 ) - صد گياه و هزار درمان ، ص 67 .