ذخيرهء خوارزمشاهى پس از اينكه عضلههاى دم زدن را شرح مىدهد چنين مىنويسد :
« ببايد دانست كه شريفترين عضله از عضلههاى دم زدن عضلهء حجابست از بهر آنكه دم زدن بىقصد و تكلف كه اندر خواب و بيدارى و اندر حالهاى غش و بيهشى هست به حركت اوست و قوىترين عضلهها هم اوست از بهر آنكه از همه بزرگتر است . . . الخ » و روى همين اصل بوده است كه حكماى قديم آفت نخاع را كه مبداء عصب حجاب است در اتيولوژى آسم دخيل دانسته و دانشمندان اروپا نيز اين مطلب را از آنان اقتباس كردند . اكنون ملاحظه فرموديد كه گفتار دانشمندان اروپا تا چه اندازه متكى بگفتهء حكماى قديم بوده و حتى آزمايشى كه در مورد ديافراگم درسك نمودهاند در حقيقت اقوال قدما را محقق داشتهاند و تصديق فرموديد كه اروپائيان تا چه حد ريزهخوار علم و معرفت از خوان نعمت حكماى قديم بودهاند . ولى آيا در پيشگاه عدل و انصاف و در نزد ارباب دانش و بينش پسنديده استكه كسى نمك را بخورد و نمكدان را بشكند ؟
اينهمه مطالب را دربارهء دخالت عوامل عصبى در آسم ،
Parrot
و ديگران مستقيما از حكماى قديم ايران و يونان اخذ