آن چشم پوشيد و بجاى نه تركيب تنها يكى را به كار برد ، بىآنكه به استعمال تركيبات ديگر نيازى باشد . تنها فلسفهء ساخت و فروش و رواج اين تركيبات ، فعاليت پىگير آزمايشگاههاى داروسازى براى بهرهبردارى بيشتر است و بس . بهترين دليل آنكه در آمريكا فقط چهار نوع از اين تركيبات را مصرف مىكنند . بدين قرار : 1 ) تولبوتاميد 2 ) آستوهگزاميد 3 ) تولازاميد 4 ) كلرپروپاميد « 109 » . در ميان اين تركيبات تولبوتاميد بيش از همه مورد توجه و عنايت خاص سازندگان داروها قرار گرفت و صاحبان آزمايشگاههاى داروسازى دربارهء آن فعاليت بيشتر به عمل آوردند . « 110 » و در ضمن قيمت آن هم از ديگر انواع اين تركيبات گرانتر بود . « 111 »
رواج و شهرت يك دارو اگر بيشتر از داروهاى مشابه و مخصوصا اگر گرانتر از آنها باشد ، بايد اصولا دليل مفيدتر بودن و كمتر زيان داشتن آن باشد و حال آنكه در نتيجهء تحقيقات طولانى و دقيق سازمانهاى پژوهش پزشكى ، با صرف هفت ميليون دلار ، معلوم شد كه تولبوتاميد اولا از حيث فايده براى بيمار نه تنها بر مشابهاتش هيچگونه رجحان ندارد ، بلكه داروهاى ديگر مفيدتر است . ثانيا زيان آن از داروهاى مشابه به حدى زيادتر است كه بيدرنگ به تحريم آن حكم صادر گرديد . توضيح آنكه :
1 ) « با مقايسهاى كه تاكنون ميان انواع سولفونيلورهها به عمل آمده معلوم گرديده است كه كلرپروپاميد براى تعادل ديابت بر تولبوتاميد برترى دارد . » « 112 »
2 ) « كلرپروپاميد و تولوزاميد نسبت به تولبوتاميد مزايايى بيشتر دارد ، از جمله اينكه چون طول مدت اثرشان بيشتر است تنها يك بار در روز كفايت كند . » « 113 »
3 ) بررسيهاى گروه تحقيقاتى « 114 » نشان داد كه :
« عوارض عروقى ناشى از تولبوتاميد 20 در 100 از عوارض عروقى پلاسبو بيشتر است » « 115 »
آن كس كه معنى و مفهوم تجربهء ياد شده را به درستى دريابد ، بىاختيار به
هامش
( 109 ) .Robert H . Williams et Coll . Traife d'Endocrinologieترجمه از انگليسى به فرانسوى ( چهارمين چاپ ) 1972 صفحهء 768 ( ترجمهء فرانسوى )
( 110 ) . همان كتاب صفحهء 769 .
( 111 ) . همان كتاب صفحهء 774 .
( 112 ) . روبرت ويليامز ، كتاب مفصل آندوكرنيولوژى چاپ 1972 صفحهء 774 .
( 113 ) . همان كتاب صفحهء 774 .
( 114 ) .University Group Diabetic Program .( 115 ) .Touitou , Pelemuter , Dictionnaire pratique de Pharmacologie Clinique . 1976 , p . 1124 .