تخطي إلى المحتوى الرئيسي

قرابادين اعظم ( فارسى ) — صفحة 223

مساهمون:

ص٢٢٣

شربت نافع يرقان و حرارت جگر و مقوى آن

صفت آن

برادهء صندل مويز منقى هر يك دو توله زرشك تخم كاسنى تخم خيارين هريك يك توله گل سرخ دانه الايچى هر يك دو درم قند سفيد نيم رطل شربت سازند

شربت ورد مكرر مسهل صفرا و مستعمل در امراض حاره

صفت آن

برگ گل سرخ دو نيم رطل در دوازده رطل آب بجوشانند چون دو رطل آب بسوزد بپالايند و گل تازه . . . رطل در وى بجوشانند كه يك نيم رطل آب بسوزد و بپالايند و گل تازه يك رطل و نيم در آن جوش دهند كه يك نيم رطل ديگر بسوزد و بپالايند و گل تازه يك رطل آميخته طبخ دهند كه يك نيم رطل ديگر بسوزد و نيم رطل گل تازه مطبوخ نمايند كه يك نيم رطل ديگر بسوزد و چهار رطل آب بماند پس قند سفيد شش رطل انداخته بقوام آرند شربتى چهار اوقيه تا سى درم به آب سرد و برف

[ شربت ورد اهليلجى ايضا مسهل صفرا ]

شربت ورد اهليلجى ايضا مسهل صفرا و كثير النفع و در بيماريهاى صفراوى و حمى غب بعد دو هفته از شروع تپ بايد داد و براى درد مفاصل حار خيلى نافع‌ست و از براى خارش و شرا نيز و از اختراع حكيم علويخان‌ست و نوشته‌اند كه مثل اين شربت ديگر نيست و شخصى كه از منافع اين واقف گرديد از ديگران پوشيده مىدارد كه حكم اكسير دارد در نفع

صفت آن

پوست هليلهء زرد پنج درم بيك رطل گلاب دو آتشه در پيالهء چينى بخيسانند و سه روز در آفتاب سرپوشيده بدارند پس ماليده صاف كرده درين گلاب صاف مرتبهء دوم پنج درم پوست هليلهء زرد ديگر بدستور تر كرده سه روز در آفتاب داشته ماليده صاف كنند همچنين تا پنج مرتبه پس از پارچه صاف كرده يك رطل و ربع رطل شربت ورد مكرر اضافه نموده بقوام آرند شربت ده مثقال تا پانزده مثقال به آبى كه بر برف سرد نموده باشند و بعضى تركيب اين شربت چنين نوشته‌اند كه هليله پنج درم يا ده درم در گلاب بدستور تر كرده در آفتاب داشته روز چهارم بجوشانند تا به نيمه آيد بدست خوب ماليده صاف كرده باز پوست هليله و گلاب همان قدر داخل كرده شب گذاشته صبح بجوشانند كه بچهارم حصه آيد صاف نموده همين نمط تا پنج مرتبه عمل نمايند پس شربت ورد مكرر به وزن مذكور و نيم آثار قند آميخته به آتش ملايم بقوام آرند

شربت حب الآس مركب نافع اسهال دموى كبدى و غيره

صفت آن

حب الآس يك وقيه صندل سفيد سوده سه درم بيخ انجبار گلنار خرنوب آملهء منقى تخم حماض گل سرخ هر يك دو درم ادويه نيمكوفته در آب بجوشانند و صاف كرده برب به و رب انار شيرين هريك بست درم آب زرشك ده درم گلاب يك پياله بقوام آورند

شربت مرور پهلى از براى زحير صادق

صفت آن

مرور پهلى پوست خشخاش برابر شب در آب خيسانيده صبح جوش داده صاف كرده با دو چند قند بقوام آرند

شربت مبارك كه در اقسام قولنج و امراض بارده بغايت مجرب و مقوى احشاست

صفت آن

بگيرند بسفايج سبز باريك كوفته پنجاه درم تربد موصوف كوفته ده درم عود زياده كوفته دو درم ابريشم مقرض هفت درم همه را خوب بجوشانند و گلاب و عرق گاو زبان و عرق بادرنجبويه هر يك يك اسكرجه و قند سفيد سه صد درم اضافه كرده بقوام آرند و مشك خالص و زعفران هر يك ربع درم بيفزايند خوراك تا سى درم با شصت درم آب گرم

شربت ملين براى رفع قبض كه بسبب يبوست امعا بود و سرفه و تپ را نيز مفيد است

صفت آن

گاو زبان پنج درم گل بنفشه گل سرخ هر يك هفت درم عناب ولايتى بست دانه سپستان لحيم