تخطي إلى المحتوى الرئيسي

نير اعظم در شناخت نبض و انواع آن ( فارسى ) — صفحة 248

مساهمون:

ص٢٤٨
و بدان كه ذبول - كه آن جفاف و يبس اعضاست - سه قسم مىباشد : دو قسم آن در نوع بيست و پنجم اين قسم خماسى مسطور شد ، و قسم سوم آن است كه حادث شود از سوء مزاج حارّ يابس كه غالب شود بر بدن . و بدان سبب ، طبيب آب سرد يا بعض فواكه بارد به مريض بدهد . پس ، يبس بر حال خود باقى ماند و حرارت به سوى برودت منتقل گردد . و بدان سبب ، رطوبت بدن خشك شدن شود و بدن مانند ابدان مشايخ گردد . از اين جهت ، اين قسم ذبول مسمى به دقّ الشيخوخه مىگردد . بالجمله ، نبض اين قسم در صغر و ضعف و صلابت مثل قسم اوّل ذبول باشد ، ليكن عوض سرعت و تواتر بطىء و متفاوت بود . زيرا كه در اين قسم حرارت نيست بلكه برد و يبس است . پس ، اين نوع سى و يكم نبض در اين قسم ذبول پديد آيد .

32 . نبض صغير و ضعيف و بطىء و متفاوت و لين

و سبب اين - سواى صلابت - همان است كه در نوع ما قبل گفته شد . بالجمله ، اين نبض از غايت سقوط قوّه باشد .