قسم چهاردهم در انواع نبض مركّب رباعى به اعتبار قوّت و ضعف و تواتر و تفاوت و صلابت و لين و امتلاء و خلاء
و اين نيز متنوع به شانزده نوع است :
1 . نبض قوى و متواتر و صلب و ممتلى
2 . نبض قوى و متواتر و صلب و خالى
و اين هر دو ، به سبب آنكه صلابت را صغر لازم است و تواتر بىسرعت دال بر ضعف است ، امكان وجود ندارند .
3 . نبض قوى و متواتر و لين و ممتلى
4 . نبض قوى و متواتر و لين خالى
و اين هر دو نوع ، به سببى كه در نوع پنجم قسم دوازدهم اين فصل گذشت ، امكان وجود ندارند .
5 . نبض قوى و متفاوت و صلب و ممتلى
6 . نبض قوى و متفاوت و صلب و خالى
و اين هر دو نيز به سببى كه صلابت را صغر لازم است - چنانچه در نوع اوّل و ثانى اين قسم مذكور شد - امكان حصول ندارند .